فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

پژوهش حاضر با هدف پیش‌بینی قلدری دانش‌آموزان دوره اول متوسطه شهر تبریز، براساس میزان خود کنترلی، فرصت‌ها و زمینه‌های منجر به رفتار قلدری انجام گرفت. روش پژوهش توصیفی و از نوع مطالعات همبستگی است. جامعه آماری پژوهش دانش‌آموزان پسر دوره اول متوسطه در سال تحصیلی 99-98 بودند. نمونه پژوهش شامل ۲۸۵ نفر از دانش‌آموزان بودند،که به روش غربالگری و نمونه‌گیری خوشه‌ای چند مرحله‌ای برگزیده شدند. جهت جمع‌آوری اطلاعات، مقیاس‌های قلدری مون و فیفتال آلارید، چک لیست محقق ساخته فرصت با اقتباس از مون و فیفتال آلارید و مقیاس خودکنترلی تاجنی، بامیستر و لوزیوبون مورد استفاده قرار گرفتند. از روش‌های همبستگی و تحلیل رگرسیون چند‌گانه جهت تحلیل داده‌ها استفاده شد. یافته‌ها نشان داد، با افزایش فرصت‌های فراهم شده توسط والدین و خودکنترلی، از میزان رفتارهای قلدری کاسته می شود. به علاوه با افزایش فرصت‌های فراهم شده در مدرسه و فرصت‌های فراهم شده توسط معلم، میزان رفتارهای قلدری افزایش می‌یابد. افزون بر آن یافته‌ها نشان داد، خود‌کنترلی، فرصت‌های فراهم شده توسط والدین و مدرسه، پیش‌بینی کننده‌های معنادار قلدری هستند. نتایج حاصل از مطالعه نشان داد خودکنترلی و فرصت داشتن برای انجام رفتارهای قلدرانه، قلدری دانش‌آموزان را پیش‌بینی می‌کنند. لذا باید در جهت آگاه‌سازی معلمان و والدین از این متغیرها در جهت پیشگیری از قلدری، برنامه‌ریزی شود.