تأثیر خلاصه‌برداری بر صحت فرادرک‌مطلب و صحت تنظیم دانش‌آموزان

نویسندگان

1 استادیار گروه روان‌شناسی تربیتی، دانشکده روان‌شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران

2 دکتری تخصصی روان‌شناسی تربیتی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران

3 دکتری تخصصی روان‌شناسی تربیتی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران

doi
10.22084/j.psychogy.2023.27438.2553
چکیده

هدف: هدف پژوهش حاضر بررسی تأثیر خلاصه‌برداری بر صحت فرادرک‌مطلب و صحت تنظیم دانش‌آموزان بود. نظارت بر درک مطلب عامل مهمی در بهبود عملکرد یادگیرندگان است بااین‌حال بسیاری از دانش‌آموزان در نظارت بر درک مطلب و تنظیم یادگیری خود دچار مشکل هستند.روش: روش پژوهش از نوع نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون- پس‌آزمون با گروه کنترل نابرابر و جامعۀ آماری شامل دانش‌آموزان پسر پایۀ ششم شهرستان تهران بود. برای این منظور 36 دانش‌آموز به روش در دسترس انتخاب و به‌طور تصادفی در گروه آزمایش و کنترل گماشته شدند. در پیش‌آزمون، شرکت‌کنندگان پس از مطالعۀ متن امتحانی، نمرۀ خود را در امتحان پیش‌بینی کرده و پاراگراف‌هایی که نیازمند مطالعه مجدد بود را مشخص کردند. سپس آزمونی از محتوای متن گرفته شد تا صحت پیش‌بینی شرکت‌کنندگان مشخص گردد. در پس‌آزمون نیز روند کار به همین ترتیب بود با این تفاوت که پس از مطالعۀ متن، گروه آزمایش اقدام به خلاصه‌برداری از متن نمود و گروه کنترل تنها به مطالعۀ متن پرداخت.یافته‌ها: نتایج تحلیل کوواریانس چند متغیره نشان داد نمرات صحت نظارت و صحت تنظیم در گروه آزمایش، نسبت به گروه کنترل در پس‌آزمون، به‌طور معناداری بالاتر بود. (01/0>P)نتیجه‌گیری: به نظر می‌رسد ارائۀ نشانه‌های تشخیص‌پذیر در قالب انجام یک فعالیت، با درگیر کردن دانش‌آموزان در فرآیند نظارت، ارزیابی آنها را از درک مطلب خود واقعیت بخشیده و فرآیند تنظیم را در آنها بهبود می‌بخشد.