الحاق به سازمان جهانی تجارت و تاثیر آن بر جذب سرمایهگذاری خارجی صادرات محور: تجربه کشورهای درحال توسعه منتخب
نویسندگان
1 استادیار گروه اقتصاد دانشکده اقتصاد، مدیریت و حسابداری دانشگاه یزد
2 دانشجوی کارشناسی ارشدعلوم اقتصای، دانشکده اقتصاد، دانشکده یزد
doi
10.22034/bs.2024.2025768.2949چکیده
سرمایهگذاری خارجی میتواند تنها با هدف تصاحب بازار کشور میزبان انجام شود یا باعث رشد صادرات آن شود. هدف این پژوهش پاسخ به این پرسش است که آیا جذب بیشتر سرمایهگذاری خارجی به کشورهای درحال توسعه ملحق شده به WTO سبب رشد صادرات آنها نیز شده است یا خیر. به این منظور یازده کشور درحال توسعه ملحق شده به این سازمان انتخاب شدند. ملاک انتخاب کشورها دردسترس بودن دادهها بوده است. دوره مورد بررسی بازه زمانی 2005 تا 2020 در نظر گرفته شد. برای پاسخ به پرسش پژوهش دو مدل برآورد شد. هر دو مدل با استفاده از حداقل مربعات تعمیم یافته و در چارچوب رگرسیون با اثرات ثابت زمانی تخمین زده شد. با استفاده از مدل اول بررسی شد که آیا بازبودن تجاری طبق الزامات سازمان جهانی تجارت، سبب رشد سرمایهگذاری خارجی در کشورهای مذکور شده است یا خیر. نتایج این برآورد موید تأثیر مثبت بازبودن تجاری منتج از الحاق به WTO بر سرمایهگذاری خارجی بود. به عبارت دیگر، تجربه کاهش موانع تجاری کشورهای مذکور در نتیجه الحاق به سازمان مذکور نشاندهنده رابطه جایگزینی واردات و سرمایهگذاری خارجی نیست بلکه رابطه این دو مکملی بوده است. سپس در مدل دوم، اثر سرمایهگذاری خارجی بر صادرات این کشورها بررسی شد. نتایج نشان داد که سرمایهگذاری خارجی، تأثیر مثبت و معناداری بر صادرات کشورهای درحال توسعه ملحق شده به سازمان جهانی تجارت داشته است. لذا، تجربیات کشورهای درحال توسعه ملحق شده به این سازمان نشاندهنده توفیق آنها در جذب سرمایهگذاری خارجی صادرات محور است. همچنین، بررسیهای آماری نشان داد که الحاق به WTO سبب رشد تولید ناخالص داخلی این کشورها شده است