نظام مسائل و چالش های بخش صنعت، معدن و تجارت در آستانه برنامه هفتم توسعه
نویسندگان
1 عضو هیات علمی موسسه مطالعات و پژوهشهای بازرگانی
2 عضو هیات علمی موسسه مطالعات و پژوهشهای بازرگانی
doi
10.22034/bs.2022.1971334.2662چکیده
در آستانه تدوین برنامه هفتم توسعه، تبیین نظام مسائل و تعیین چالشهای کلیدی حوزه صمت سنگ بنای سیاستگذاری در این حوزه است. در این راستا، مطالعه حاضر برای تبیین مسائل و چالشهای اصلی از تکنیک درخت مسائل استفاده میکند. در گام نخست، با بررسی آخرین وضعیت عملکرد و اهداف قانون برنامه ششم حدود و ثغور مسائل پیشروی حوزه «صمت» اقدام و برای تعیین مسائل و ساختاریبندی و تحلیل آن از روش سلسله مراتبی و از نوع عملیاتی استفاده شده است. در گام دوم نیز نسبت به احصاء ریشههای مسائل با استفاده از اطلاعات 22 سازمان صنعت، معدن و تجاری استانی اقدام شده است. نتایج بررسیها نشان داد که اهم مسائل و چالشها را میتوان در محدودیت در خلق ارزش افزوده بالاتر؛ محدودیت در توسعه سرمایهگذاریهای صنعتی و معدنی؛ محدودیت در محتوای فناورانه و پیچیدگی محصولات تولیدی؛ محدودیت در رقابتپذیری کالا و خدمات؛ محدودیت در اشتغالزایی و محدودیتهای در زنجیره تولید و توزیع در نظر گرفت. مسائل مورد اشاره ریشه در مواردی همچون آثار ناشی از تکانههای بیرونی (تحریم)؛ بیثباتی در فضای اقتصاد کلان (تورم مزمن، جهش نرخ ارز و افت انباشت سرمایه)؛ تمرکزگرایی بالا در امور سیاستگذاری در مرکز؛ بروکراسی زیاد، پیچیدگی و ناهماهنگی در برخی فرایندها؛ دشواری صدور برخی از مجوزها؛ کم توجهی به ملاحظات آمایشی در برنامهریزیها؛ کمبود منابع مالی؛ مشکلات منابع انسانی (تعداد، تخصص و مهارت)؛ عدم کفایت زیرساختها و مشکلات سامانهها اشاره کرد. نشانهها و ریشههای مسائل نیز شامل کاهش تولید و افت توان رقابت؛ افزایش قیمت و کاهش کیفیت؛ ناکارامدی تخصیصی و ناکارآمدی توزیعی است.
