فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

امروزه مدل‌های گیاهی ابزار مناسبی برای شبیه‌سازی پارامترهای مهم کشاورزی به‌ شمار می‌روند. با توجه به وجود تنش‌های محیطی در هر منطقه، مدل‌های گیاهی باید ارزیابی‌شده و مورد تأیید قرار بگیرند. در این پژوهش آزمایش مزرعه‌ای به‌صورت فاکتوریل و در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی انجام شد. تیمارهای آب‌شور با هدایت ‌الکتریکی 0.5، 1.2، 3.5 و 5.7 دسی‌زیمنس بر متر و تیمارهای حاصلخیزی در چهار سطح؛ 100، 75، 50 و 25 درصد مصرف کود نیتروژن، با سه تکرار به اجرا درآمد. در فاصله بین دو آبیاری، تبخیر- تعرق روزانه از طریق بیلان حجمی رطوبت خاک اندازه‌گیری شد. سپس مدل AquaCrop برای تخمین رطوبت خاک، تبخیر- تعرق و عملکرد ذرت علوفه‌ای در شرایط تنش شوری و حاصلخیزی ارزیابی شد. مقدار آماره‌های RMSE، NRMSE و  در برآورد کل تبخیر- تعرق به‌ترتیب 4 میلی‌متر، 1.3 درصد و 0.99 و همچنین برای عملکرد محصول به‌ترتیب 0.34 تن بر هکتار، 0.65 درصد و 0.99 بود. مقدار آماره‌های RMSE، NRMSE و  در برآورد رطوبت خاک به‌ترتیب در محدوده 0.4-1.1 درصد، 1.4-3.3 درصد و 0.99 قرار داشت. مقادیر به‌دست‌آمده برای آماره‌های مذکور نشان‌دهنده همبستگی مناسب و انطباق خوب بین داده‌های واقعی و شبیه‌سازی‌شده بود. با توجه به نتایج ارزیابی، توانمندی مدل AquaCrop برای برآورد پارامترهای مذکور تحت تنش‌های شوری و حاصلخیزی، قابل‌قبول تشخیص داده ‌شد. نتایج پژوهش نشان داد که مدل‌های گیاهی باید امکان وجود تنش‌های محیطی را در نظر داشته و برای شرایط واقعی مناطق تحت کشت توسعه یابند. در این شرایط استفاده از مدل‌های گیاهی مانند AquaCrop، موجب تخمین مناسب تبخیر- تعرق و عملکرد گیاه و برنامه‌ریزی دقیق‌تر در مصرف کود و منابع آبی می‌گردد.