ارائه چارچوبی برای شناسایی پیشران‌های موثر روی آینده روش‌های تامین مالی در صنعت نفت ایران

نویسندگان

1 استادیار، گروه حسابداری، واحد قم، دانشگاه آزاد اسلامی، قم، ایران

2 دانشجوی دکتری، گروه مدیریت صنعتی، واحد قم، دانشگاه آزاد اسلامی، قم، ایران

3 استادیار، گروه حسابداری، واحد اسلامشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، اسلامشهر، ایران

4 استادیار، گروه حسابداری، واحد قم، دانشگاه آزاد اسلامی، قم، ایران

doi
10.22034/bs.2022.556150.2570
چکیده

هدف: صنعت نفت یکی از حوزه‌های پیشران و کلیدی در اقتصاد ایران و جهان است. سالانه در این صنعت، پروژه‌های بسیاری، تعریف و اجرا می‌شوند. بدون تامین مالی مناسب و استفاده از روش‌های تامین مالی کارآمد، موفقیت این صنعت برای اکتشاف، تولید، سودآوری و توسعه زنجیره ارزش غیر ممکن است. آینده تامین مالی و روش‌های آن تحت‌تأثیر فناوری مالی و روندهای جدید به کلی در حال تغییر است. به همین خاطر پژوهش حاضر به دنبال شناسایی پیشران‌های اثرگذار روی آینده روش‌های تامین مالی در صنعت نفت است.روش: تحقیق حاضر از نظر جهت‌گیری، کاربردی و از منظر روش‌شناسی، کمی چندگانه است. در این پژوهش، دو روش کمی بهترین-بدترین و کپراس برای تحلیل داده‌ها مورد استفاده قرار گرفتند. جامعه نظری پژوهش، مدیران و کارشناسان ارشد حوزه تامین مالی در پروژه‌های نفتی بودند. حجم نمونه در این پژوهش، 10 نفر بود و نمونه‌گیری به صورت قضاوتی انجام شد. برای جمع‌آوری داده‌های پژوهش، سه پرسشنامه خبره‌سنجی، مقایسه زوجی و اولویت‌سنجی، مورد استفاده قرار گرفت.یافته‌ها: در ابتدا پیشران‌های پژوهش با به‌کارگیری مرور تحلیلی پیشینه، استخراج شد. 25 پیشران استخراج شده با استفاده از آزمون بینم، غربال گردید و هشت پیشران به خاطر ضریب معناداری کمتر از پنج درصد برای اولویت‌بندی نهایی انتخاب شدند. پیشران‌های باقیمانده با به‌کارگیری تکنیک کپراس و در نظر گرفتن سه شاخص شدت اهمیت، میزان قطعیت و میزان تخصص خبرگان، اولویت‌بندی شدند. برای وزن‌دهی به شاخص‌ها، روش بهترین-بدترین استفاده شد و شاخص میزان قطعیت (542/0)، بیشترین وزن را داشت. نهایتا خروجی کپراس نشان داد که پیشران‌های ریسک‌های سرمایه‌گذاری در کشور، وضعیت بازار سرمایه در ایران و محدودیت‌های قانونی و شرعی در حوزه تامین مالی و سرمایه‌گذاری، به‌ترتیب دارای بالاترین اولویت از نظر اثرگذاری روی آینده روش‌های تامین مالی صنعت نفت بودند.نتیجه‌گیری: پیشنهادهای پژوهش، با توجه به پیشران‌های اولویت‌دار ارائه شدند. مهم‌ترین پیشنهادهای این پژوهش عبارت بودند از: توجه به ماهیت ریسک‌های پروژه برای انتخاب روش تامین مالی مناسب، بهبود بازار سرمایه برای ورود سرمایه‌گذاران خارجی، رفع موانع قانونی و تعدیل محدودیت‌های شرعی برای تشویق سرمایه‌گذاری و تامین مالی پروژه‌ها، حمایت از فین‌تک‌ها توسط موسسات مالی سنتی و نهایتاً تلاش ذی‌نفعان دیپلماسی برای رفع تحریم‌ها و محدودیت‌های خارجی..