مقایسه تطبیقی نظام بیمه و ضمانت صادرات ایران با کشورهای منتخب و ارائه پیشنهادهایی برای ایران
نویسندگان
1 استادیار گروه علوم اداری و اقتصاد دانشگاه گنبد کاووس
2 پژوهشگر موسسه مطالعات و پژوهش های بازرگانی
3 استادیار موسسه مطالعات و پژوهش های بازرگانی
doi
10.22034/bs.2022.544620.2440چکیده
یکی از دغدغههای مهم صادرکنندگان در بازارهای بینالمللی وجود ریسکهای تجاری و سیاسی است که این امر سبب افزایش ریسک عدم دریافت اعتبار صادراتی میشود. از اینرو نقش موسسات اعتبار صادراتی (ECA) جهت پوشش این نوع ریسکها از طریق ارائه و گسترش بیمهها (و ضمانتهای) اعتبار صادراتی حائز اهمیت است. هدف اصلی این مطالعه، بررسی و مقایسه تطبیقی نظام بیمه و ضمانت صادرات ایران با کشورهای منتخب مشتمل بر دو گروه کشورهای عضو OECD (شامل ایتالیا، آلمان و بلژیک) و کشورهای غیرعضو (شامل هندوستان، کرهجنوبی و ترکیه) است. این بررسی ابعاد مختلفی همچون ساختار نهادی، سیاست پوشش و روشهای اعتبارسنجی؛ چارچوب تعیین حق بیمه؛ سازوکار پرداخت خسارت و وصول مطالبات خارجی؛ قبولی یا واگذاری اتکایی بیمهای (انتقال تعهدات بیمهای به سایر شرکتهای بیمهای عموماً نهادهای بینالمللی) و توانگری مالی ECAهای مذکور را در بر میگیرد. با توجه به بررسیهای به عمل آمده، راهکارهای پیشنهادی در راستای توسعه خدمات بیمه و ضمانت به صادرکنندگان کشور ارائه شد که از مهمترین آنها میتوان به کاهش رویههای اجرایی و گسترش الکترونیکی کردن خدمات صندوق ضمانت صادرات ایران، ارائه خدمات پوشش نوسانات نرخ ارز در صندوق، توسعه همکاری میان صندوق ضمانت صادرات ایران با همتایان خارجی، راهاندازی دفتر اختصاصی برای ارائه خدمات بیمهای و ضمانتی برای SMEها، توسعه برنامههای تضمین واردات مواد اولیه مورد نیاز صادرکنندگان، برنامهریزی در انجام طرحهای بیمه مجدد (اتکایی) با بیمهگران بینالمللی و افزایش سرمایه صندوق ضمانت صادرات ایران اشاره کرد.