فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف: عوامل مختلفی بر خودتنظیمی و هیجان‌های مثبت یادگیری فراگیران مؤثر است. در این راستا پژوهش حاضر با هدف تعیین اثربخشی برنامهِ آموزش تنظیم شناختی هیجان و کفایت اجتماعی بر خودتنظیمی هیجانی و هیجان‌های مثبتِ یادگیری فراگیران انجام شد. در این برنامه به فراگیران «تنظیم شناختی هیجان» و «کفایت اجتماعی» آموزش داده شد.روش: طرح این پژوهش پیش‌آزمون – پس‌آزمون با گروه کنترل نابرابر و روش پژوهش نیمه آزمایشی بود که در آن از دو پرسشنامه «خودتنظیمی هیجانی» و «هیجان‌های مثبت یادگیری فراگیران» قبل و بعد از آموزش استفاده شد. جامعه آماری پژوهش، دانش‌آموزان پسر پایۀ یازدهم شهر مرند بود که با استفاده از روش نمونه‌گیری تصادفی خوشه‌ای چندمرحله‌ای 60 نفر در سه گروه آزمایشی 1 و گروه آزمایشی 2 و گروه کنترل جهت شرکت در پژوهش انتخاب و جایگزین گردیدند. به گروه آزمایشی اول «تنظیم شناختی هیجان» آموزش داده شد؛ به گروه آزمایشی دوم «کفایت اجتماعی» آموزش داده شد و گروه کنترل هیچ آموزشی را دریافت نکردند.یافته‌ها: نتایج حاصل از تجزیه‌وتحلیل کوواریانس چند متغیره و تک متغیره نشان داد که تفاوت معناداری بین گروه‌ها در افزایش خودتنظیمی هیجانی (05/0>p) و هیجان‌های مثبت یادگیری فراگیران (05/0>p) وجود دارد. دو گروه آزمایشی که به آنها بستهِ آموزشی «تنظیم شناختی هیجان» و «کفایت اجتماعی» آموزش داده شد از خودتنظیمی هیجانی و هیجان‌های مثبت یادگیری بالاتری در مقایسه با گروه کنترل برخوردار بودند. با کنترل اثر پیش­آزمون در دو گروه آزمایشی، دو روش آموزش کفایت اجتماعی و تنظیم شناختی هیجان اثر متفاوت دارند و این تفاوت به نفع آموزش تنظیم شناختی هیجان است (35/32=F، 05/0>p).نتیجه‌گیری: یافته‌ها نشان داد که دو روش آموزش کفایت اجتماعی و تنظیم شناختی هیجان در بهبود عدم پذیرش پاسخ‌های هیجانی؛ دشواری در انجام رفتار هدفمند، دشواری در کنترل تکانه و عدم وضوح هیجانی اثر متفاوت دارند و این تفاوت به نفع آموزش تنظیم شناختی هیجان است؛ اما این دو روش در بهبود فقدان آگاهی هیجانی؛ دسترسی محدود به راهبردهای تنظیم هیجانی؛ بهبود لذت تحصیلی، امیدواری تحصیلی و غرور تحصیلی اثر یکسان دارند.