تأثیر گیاهان کود سبز و منابع مختلف نیتروژن بر خصوصیات کمی و کیفی کلزا

نویسندگان

1 دانشگاه شهید چمران اهواز

2 دانشگاه شهید چمران اهواز

3 دانشیار گروه زراعت و اصلاح نباتات دانشگاه شهید چمران اهواز

doi
10.22092/aj.2016.109350
چکیده

به منظور بررسی تأثیر گیاهان کود سبز و منابع مختلف نیتروژن بر صفات کمی و کیفی کلزا، آزمایشی در سال زراعی 93-1392 در مزرعه تحقیقاتی دانشکده‌ کشاورزی دانشگاه شهید چمران اهواز، به صورت کرت‌های خرده شده در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی و در سه تکرار انجام شد. در این آزمایش گیاهان کود سبز در پنج سطح ( آیش، ارزن، ماش، جو و کشت مخلوط ماش و ارزن) به عنوان فاکتور اصلی و منابع مختلف نیتروژن در سه سطح (صفر، 100% نیتروژن شیمیایی و 50% نیتروژن شیمیایی+ کود بیولوژیک نیتروکسین)  به عنوان فاکتور فرعی مورد بررسی قرار گرفتند. بر اساس نتایج این بررسی، بیشترین عملکرد دانه (2/4467 کیلوگرم در هکتار) در تیمار کود سبز مخلوط و 50% نیتروژن شیمیایی+ نیتروکسین و کمترین عملکرد دانه (2/1434 کیلوگرم در هکتار) در تیمار شاهد (عدم کاربرد کود سبز و نیتروژن) بدست آمد.بیشترین درصد پروتئین دانه (1/31 درصد) از کاربرد کود سبز ماش در ترکیب با 100% نیتروژن شیمیایی و کمترین میزان آن (23/18 درصد) در تیمار آیش و عدم کاربرد نیتروژن حاصل شد. بالاترین محتوی روغن دانه (45 درصد) در تیمار کود سبز ارزن و عدم کاربرد نیتروژن،  بیشترین میزان فسفر دانه (04/1 درصد) در تیمار شاهد (عدم کاربرد کود سبز و نیتروژن) و بیشترین میزان پتاسیم دانه (78/0) در تیمار کود سبز ماش در ترکیب با 50% نیتروژن شیمیایی+ نیتروکسین حاصل شد. در مجموع نتایج این پژوهش نشان داد که از لحاظ اکولوژیکی قرار دادن گیاهان کود سبز در تناوب ( بخصوص کود سبز لگوم) از طریق بهبود خواص فیزیکی و شیمیایی خاک و افزایش کمی و کیفی نیتروژن خاک و سایر عناصر غذایی می‌تواند مفید باشد. همچنین با مصرف کود‌های بیولوژیک می‌توان تا میزان 50% از مصرف کود‌های شیمیایی کاست.