بررسی تنوع ژنتیکی و گروهبندی لاینهای هاپلوئید مضاعف جو ازلحاظ صفات مرتبط با تخصیص مواد فتوسنتزی در شرایط نرمال و تنش کمآبی
نویسندگان
1 دانشیار گروه بیوتکنولوژی کشاورزی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران
2 استاد گروه بیوتکنولوژی کشاورزی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران
doi
10.22077/escs.2020.2333.1604چکیده
بهمنظور برآورد تنوع ژنتیکی و گروهبندی لاینهای هاپلوئید مضاعف جو از لحاظ صفات مرتبط با تخصیص مواد فتوسنتزی، 72 لاین هاپلوئید مضاعف به همراه والدین Steptoe و Morex در مزرعه تحقیقاتی دانشگاه مهاباد در قالب طرح لاتیس ساده با دو تکرار و در دو شرایط عادی و تنش کمآبی مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج نشان داد بین ژنوتیپهای مورد مطالعه از نظر کلیه صفات مورد بررسی اختلاف معنیداری وجود دارد. در هر دو شرایط، تفکیک متجاوز مثبت و منفی معنیدار برای کلیه صفات (به غیر از عملکرد بیولوژیک در شرایط نرمال) مشاهده شد. در هر دو شرایط آبیاری نرمال و تنش کمآبی، بالاترین مقدار وراثتپذیری خصوصی برای صفات شاخص برداشت، عملکرد دانه برآورد شد. بر اساس نتایج تجزیه رگرسیون گام به گام برای صفات مؤثر بر عملکرد دانه در شرایط نرمال، دو صفت وزن هزار دانه و انتقال مجدد مواد فتوسنتزی (0.89= R2) و در شرایط تنش کم آبی، شاخص برداشت، سهم انتقال مجدد در عملکرد دانه و انتقال مجدد (0.82 = R2) به عنوان مؤثرترین صفات بر عملکرد دانه شناسایی شدند. در شرایط آبیاری نرمال دو صفت وزن هزار دانه و انتقال مجدد مواد فتوسنتزی اثر مثبت و مستقیم بر عملکرد دانه داشتند در حالیکه در شرایط تنش کم آبی شاخص برداشت و انتقال مجدد اثر مستقیم مثبت و نقش انتقال مجدد در عملکرد دانه اثر منفی و مستقیمی بر عملکرد دانه نشان دادند. بر اساس نتایج تجزیه خوشهای ژنوتیپ ها در شرایط نرمال به دو گروه و در شرایط تنش کمآبی به سه گروه دستهبندی شدند.