مقایسه اثربخشی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد، ذهن آگاهی و مصاحبه انگیزشی بر تحمل پریشانی در مردان دارای اختلال سوءمصرف مواد تحت درمان نگهدارنده
نویسندگان
1 استادیار، گروه روان شناسی، واحد شاهرود، دانشگاه آزاد اسلامی، شاهرود، ایران.
2 دانشیار، گروه روانشناسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران.
3 استادیار، گروه ریاضی، واحد شاهرود، دانشگاه آزاد اسلامی، شاهرود، ایران
4 دانشجوی دکتری، گروه روانشناسی، واحد شاهرود، دانشگاه آزاد اسلامی، شاهرود، ایران.
doi
10.22034/jmpr.2023.15338چکیده
سوءمصرف مواد یکی از بحرانهای چهارگانه قرن بیست و یکم و مهمترین عامل ایجادکننده رفتارهای پرخطر است. این پژوهش باهدف مقایسه اثربخشی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد، ذهن آگاهی و مصاحبه انگیزشی بر تحمل پریشانی در مردان دارای اختلال سوءمصرف مواد تحت درمان نگهدارنده انجام شد. طرح پژوهش، نیمهآزمایشی از نوع پیشآزمون- پسآزمون با گروه گواه بود. جامعه آماری تمام مردان دارای اختلال سوءمصرف مواد افیونی رباطکریم در سال 1399 بود که در مراکز درمان سوءمصرف مواد این شهر تحت درمان بودند. از بین آنها نمونهای به حجم 72 نفر با استفاده از روش نمونهگیری هدفمند انتخاب و به تصادف در سه گروه آزمایش و یک گروه گواه جایگزین شدند. برای جمعآوری دادهها از پرسشنامه تحمل پریشانی سیمونز و گاهر (2005) استفاده شد. گروههای آزمایشی به مدت ده جلسه 50 دقیقهای تحت گروهدرمانی مبتنی بر پذیرش و تعهد، مصاحبه انگیزشی و ذهنآگاهی قرارگرفتند. نتایج تحلیل آزمونِ تحلیل کوواریانس یکراهه نشان داد بین هر سه رویکرد مداخلهای و گروه گواه در میزان تحمل پریشانی مردان دارای اختلال سوءمصرف مواد تحت درمان نگهدارنده تفاوت معنادار وجود دارد. بین گروه پذیرش و تعهد و ذهنآگاهی تفاوت معناداری وجود ندارد اما میانگین گروه پذیرش و تعهد بیشتر از میانگین گروه مصاحبه انگیزشی (p<0/001) و میانگین گروه ذهنآگاهی بیشتر از میانگین گروه مصاحبه انگیزشی است (p<0/001). براساس یافتههای حاصل میتوان گفت درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد و ذهنآگاهی با کمک به افراد در برقراری ارتباط با تجارب دردناک و مواجهه با هیجان منفی بر تحمل پریشانی مردان دارای اختلال سوءمصرف مواد مؤثر است.