ارزیابی کاربرد روش مه‌پاشی و کاربرد توأم آن با بخاری باغی در مبارزه با سرمازدگی بهاره

doi
چکیده

به‌طور کلی دو روش برای حفاظت در مقابل سرما‌زدگی وجود دارد: فعال و غیرفعال. روش‌های غیرفعال، بایستی خیلی زودتر از زمان سرمازدگی انجام گیرند، چرا که این روش‌ها برای مقابله مستقیم با سرمازدگی نیستند، بلکه راه‌هایی برای اجتناب و دوری از یخبندان هستند. روش‌های فعال، راه‌های مبارزه با سرمازدگی‌اند که بلافاصله قبل از سرمایه‌زدگی یا در زمان سرمازدگی به کار گرفته می‌شوند و شامل بخاری‌های باغی، آبیاری بارانی، ماشین‌های باد و مانند اینها هستند. در این تحقیق سه روش مبارزه با سرما شامل: مه‌پاشی، بخاری و بخاری ـ مه‌پاش با تیمار شاهد مقایسه گردید. برای انجام این مقایسه ابتدا در داخل باغ بادامی به وسعت 20 هکتار سه کرت به ابعاد پنجاه در پنجاه متر انتخاب گردید و در داخل هر کرت یک پناهگاه چوبی مجهز به دمانگار و دماسنج‌های ماکزیمم و مینیمم قرار داده شد. فاصله‌ای معادل با پنجاه متر نیز بین کرت‌ها در نظر گرفته شد. کرت شاهد نیز به فاصله حدود 1000 متر دورتر از این کرت‌ها و در داخل باغ با شرایط مشابه کرت‌های تیمار قرار گرفت. به کمک ثبت آمار دما و تجزیه و تحلیل آنها به کمک آنالیز واریانس و مقایسه میانگین‌ها به کمک آزمون دانت، مشخص گردید که در بین تیمارها تنها تیمار بخاری ـ مه‌پاش تفاوت معنی‌داری را با شاهد در سطح 5 درصد نشان می‌دهد و این خود مبین این نکته است که کاربرد دستگاه مه‌پاش به تنهایی نتوانسته است نقش زیادی در افزایش دما داشته باشد، به‌طوری که در بهترین حالت تنها دما به میزان 6/0 درجه سانتی‌گراد افزایش یافته و به‌طور متوسط 3/0 درجه دمای هوا را افزایش داده است. بهترین نتیجه زمانی به دست می‌آید که دستگاه مه‌پاش در کنار بخاری استفاده شود، به نحوی که افزایش دما در این حالت به 8/1 درجه سانتی‌گراد نیز رسیده و به‌طور متوسط حدود 9/0 درجه دمای هوا را افزایش داده است. به‌منظور کنترل نتایج دیدبانی‌های فنولوژیکی درصد خسارت سرما بر روی شکوفه‌ها انجام گرفت که نشان داد کاربرد مه‌پاش و بخاری در کنار هم بهترین نتیجه را در کاهش خسارت سرما داشته است.