مکان‌یابی ژن‌های کمی کنترل کننده محتوای کلروفیل در شرایط نرمال و تنش شوری در گیاهچه‌های برنج و مقایسه روش‌های مختلف مکان‌یابی QTL

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد رشته بیوتکنولوژی کشاورزی مجتمع آموزش عالی شیروان

2 دانشیار گروه تولیدات گیاهی، مجتمع آموزش عالی شیروان

3 دانشیار تولیدات گیاهی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه گنبد کاووس

4 دانشیار گروه تولیدات گیاهی، مجتمع آموزش عالی شیروان

doi
10.22077/escs.2019.2073.1513
چکیده

شوری یک محدودیت عمده در توسعه کشت برنج می‌باشد. بهبود بخشیدن به تحمل به شوری در برنج ازنظر ژنتیکی یک مسئله بسیار مهم در برنامه‌های اصلاحی است. به‌منظور مکان یابی ژن های کنترل کننده محتوای کلروفیل، 96 لاین خالص نوترکیب برنج ایرانی حاصل تلاقی ارقام ندا × اهلمی-طارم تحت تنش شوری در مرحله گیاهچه‌ای آزمایشی به‌صورت مرکب در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار و دو شرایط کشت نرمال و تنش شوری در دانشگاه گنبد‌کاووس در سال 1395 در شرایط گیاهچه کشت شدند. مکان‌یابی ژن‌های کنترل‌کننده محتوای کلروفیل با استفاده از روش‌های مختلف مکان‌یابی شامل SIM-MEL، SIM، CIM، MIM، PMLE، ICIM و STSIM انجام گرفت و با استفاده از هر کدام از این روش‌ها QTL‌های مشابه و متفاوتی ردیابی شد. 40 نشانگر SSR و 16 نشانگر ISSR (76 آلل تکثیر‌شده چند شکل)، 2 نشانگر IRAP (7 آلل تکثیر‌شده چند شکل) و یک نشانگر iPBS (3 آلل تکثیر‌شده چند شکل) بر روی 12 کروموزوم برنج توزیع شدند. روش ICIM، CIM و SIM در شرایط نرمال و تنش شوری بیشترین تشابه مکان‌های ژنی ردیابی شده را دارا بودند. qCHL-6 در شش روش مکان‌یابی در موقعیت 52 سانتی‌مورگان از کروموزوم 6 شناسایی شد. بنابراین با استفاده از QTL‌های شناسایی شده می‌توان پس از تعیین اعتبار QTLها، ژنوتیپ‌های برتر از نظر محتوای کلروفیل برای برنامه‌های انتخاب به کمک نشانگر را شناسایی کرد.