تحلیل گفتمان انتقادی نورمن فرکلاف براساس داستان سلیمان

نویسندگان

1 استادیارگروه زبان وادبیات فارسی، واحد آزادشهر، دانشگاه آزاداسلامی،آزادشهر، ایران

2 استادیارگروه معارف اسلامی، واحد آزادشهر، دانشگاه آزاداسلامی،آزادشهر، ایران

doi
10.30473/pab.2020.51566.1749
چکیده

بخشی از سوره‌ی نمل به روایت حکومت و قلمرو وسیع حضرت سلیمان می‌پردازد. که جن، انس، پرندگان و باد، همه تحت فرمان وی درآمدند. با توجه به اهمیت نظریات نوین در فهم متون به روش توصیفی–تحلیلی انجام می‌گیرد. تحلیل گفتمان با رویکرد‌ها ،شاخه‌ها و نظرات متعدد و گوناگون می کوشد، روابط متقابل زبان و جامعه را گره‌گشایی کند؛ به بیانی دقیق‌تر تحلیل گفتمان با تکیه بر اَشکال زبانی و نشانه‌ها، در ورای خود نوعی مفهوم ایدئولوژیک را با هدف عملکرد اجتماعی بازخوانی می کند؛ در واقع ایدئولوژی در پس متون را مورد واکاوی و کنکاش قرار می‌دهد، تحلیل گفتمان، متن را از جهت ملاک درونی و بیرونی بررسی می‌کند. نظریه تحلیل گفتمان انتقادی نورمن فرکلاف یکی از مشهورترین نظریات حوزه گفتمان کاوی است که،به بیان رابطه ، میان ملاک‌های درونی و برونی متن و قدرت تسلط جامعه‌ای را که اثر ادبی در آن شکل گرفته از طریق سه محور توصیف، تفسیر و تبیین مورد واکاوی قرار می دهد؛ بر این اساس، پژوهش حاضر در صدد است، داستان حضرت سلیمان را بر پایه‌ی نظریه‌ی گفتمان انتقادی فرکلاف در سطوح سه‌گانه تحلیل نماید. این پژوهش نشان می‌دهد که بیان سطح توصیف داستان اهمیت ویژه‌ای برخوردار است و در سطح تفسیر مشاهده می‎گردد که انسجام و پیوندی ناگسستنی وجود دارد و از جهت متن روایی و با نگاهی ایدئولوژی به داستان ارزش ویژه ای می‌بخشد

کلیدواژه‌ها