ارزیابی عوامل موثر بر رقابت‌پذیری گردشگری مذهبی( روش فنون دیمتل و معادلات ساختاری)

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد مدیریت صنعتی، دانشکده اقتصاد و مدیریت، دانشگاه قم، قم

2 استادیار گروه مدیریت صنعتی و مالی، دانشکده مدیریت و حسابداری، پردیس فارابی دانشگاه تهران، قم، ایران

3 استادیار گروه مدیریت دانشگاه قم

4 دانشیار دانشکده اقتصاد و مدیریت دانشگاه قم

doi
چکیده

هدف پژوهش حاضر، شناسایی و رتبه‌بندی شاخص‌ها و زیرشاخص‌های تأثیر‌گذار بر گردشگری مذهبی در استان قم با استفاده از تکنیک دیمتل و مدل‌سازی معادلات ساختاری جهت ارائه مدل رقابت‌پذیر می‌باشد. تحقیق حاضر، با هدف ایجاد درک و دانشی کاربردی برای مسئولان و سیاست‌گذاران صنعت گردشگری استان قم در زمینه شناسایی شاخص‌های مؤثر بر رقابت‌پذیری گردشگری، از نظر هدف یک تحقیق کاربردی و از منظر روش جمع‌آوری داده‌ها، توصیفی از نوع پیمایشی است. در این تحقیق ابتدا از طریق مطالعه‌ ادبیات تحقیق و نظرسنجی خبرگان به ارزیابی شاخص‌ها و زیرشاخص‌های رقابت‌پذیری صنعت گردشگری پرداخته شد. به‌منظور نهایی کردن شاخص‌های رقابت‌پذیری سفر و گردشگری استان قم، از نظر 35 نفر از متخصصان علمی و اجرایی حوزه گردشگری استان قم استفاده شد و سپس با استفاده از تکنیک دیمتل روابط درونی این شاخص‌ها و همچنین روابط علی و معلولی آنها مشخص شد. در نهایت با ارائه مدل به‌دست آمده از روابط درونی بین متغیرها از تکنیک دیمتل و سپس تست مدل در محیط نرم‌افزار مدل‌سازی معادلات ساختاری انجام شد. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که سیاست‌های گردشگری، منابع فرهنگی و طبیعی تأثیر‌گذارترین شاخص‌ها در جهت افزایش رقابت‌پذیری صنعت گردشگری استان قم تعیین شد. از سوی دیگر شاخص‌های زیر ساخت و توانمندسازی بیشترین وابستگی را به دیگر شاخص‌ها داشته و تحت‌تأثیر آنها است.