مناسبت دین و دولت در ایران (تحلیل راهبردی مقوله جدایی دین از سیاست در فصل دینداری موج چهارم پیمایش ارزشها و نگرشهای ایرانیان)
نویسندگان
1 دانشگاه تهران
doi
10.30465/scs.2024.49358.2874چکیده
یک از موضوعاتی که در موج چهارم پیمایش ارزشها و نگرشهای ایرانیان دارای تفاوتی معنیدار با موجهای سابق است، سنجش خواست ایرانیان پیرامون رابطه دین و دولت در ایران میباشد. بررسی نتایج حاصل از فصل دینداری موجهای اخیر پیمایش ارزشها و نگرشها نشان میدهد که مردم ایران به صورت غیرمنتظره و با یک جهش قابل توجه، خواهان جدایی دین از سیاست شدهاند. این برداشت عمومی اولیه از نتیجه این پیمایش به دلیل آنکه با شرایط تاریخی و سنت چندهزارساله ایران همخوانی ندارد چرا که در تاریخ ایران دین همواره با هویت ایرانی پیوند داشته و همجوار و درآمیخته با سیاست بوده است، همچنین شواهد میدانی دال بر این نتیجهگیری به صراحت در پیمایش مورد ارزیابی قرار نگرفته و مشخص نشده که چطور چنین گسستی در جامعه در یک بازه کوتاهی شکل گرفته است، لذا در این مقاله بر اساس روش تحلیل ثانویه این نتیجه مورد ارزیابی مجدد قرار خواهد گرفت. این ارزیابی ابتدا با سنجش روایی گویه مورد نظر انجام خواهد شد و سپس بر اساس آن احتمالات ناشی از بررسی محتوای گویه به بحث گذاشته خواهد شد. در نهایت، متکی به این سطوح تحلیلی، جمعبندی کلانی در این زمینه ارائه خواهد شد.