ضرورت تصحیح انتقادی لطایفنامۀ فخری هروی [نخستین ترجمۀ مجالسالنفایس نوایی]
نویسندگان
1
doi
چکیده
مجالسالنفایس نوایی یکی از تذکرههای مهم و دسته اول مربوط به تاریخ ادبیات سدۀ نهم و اوایل سدۀ دهم است که فخری هروی آن را با عنوان لطایفنامه در سال 928 به فارسی ترجمه کرده و علیاصغر حکمت این ترجمه را در سال 1323 با تکیه بر نسخۀ نخجوانی که در سال 992 کتابت شده، چاپ و منتشر کردهاست. با مطالعه و مقابلۀ چاپ حکمت و چهار نسخۀ نویافته از مجالسالنفایس و لطایفنامه که همگی از نسخۀ نخجوانی معتبر و اقدم هستند، تصحیح انتقادی لطایفنامه ضروری و لازم است، زیرا اولاً، در نسخ نویافته شرح احوال حدود 35 شاعر ذکر شده که در چاپ حکمت به آنها اشاره نشده؛ ثانیاً، در نسخ نویافته اطلاعات بیشتری دربارۀ برخی از شاعران و اشعار آنان ثبت شده که در چاپ حکمت به آنها پرداخته نشده؛ ثالثاً، اختلافات و اشتباهاتی در چاپ حکمت نسبت به نسخ نویافته وجود دارد که این اشتباهات اغلب یا مربوط به نام و تخلص شاعران است یا مربوط به احوال و اشعار آنان؛ رابعاً، افتادگیهایی در متن برخی از صفحات چاپ حکمت وجود دارد که اغلب این افتادگیها هم مربوط به نام و تخلص شاعران و اشعار آنان است؛ خامساً، مجهولاتی در چاپ حکمت در برخی از معانی عبارات وجود دارد که با نسخ نویافته برطرفشدنی است؛ سادساً، در چاپ حکمت میان ترجمۀ متن ترکی و افزودههای مترجم مرزبندی دقیقی ترسیم نشده؛ سابعاً، در چاپ حکمت میان دو ترجمۀ فخری و قزوینی تناسب و هماهنگی وجود ندارد.