فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

ترجمه فعالیتی اجتماعی و عاملیت‌بخش است. افراد دخیل در ترجمه به‌واسطۀ نقشی که در انتخاب، تولید، و انتشار آثار ترجمه‌ای دارند از عاملیت برخوردارند، حال‌آنکه در برهه‌هایی خاص از تاریخ این عاملان می‌توانند در نقش کنشگر ظاهر شوند. پژوهش پیش‌رو، از منظر جامعه‌شناسی ترجمه و با نگاهی تاریخی، به بررسی انتخاب‌های ترجمه‌ای سردبیران مجلۀ کتاب هفته، در نقش عاملان ترجمه، می‌پردازد تا از این راه ابتدا به نیت آنها از انتشار این ترجمه‌ها پی برد و سپس دریابد که آیا می‌توان آنها را کنشگر دانست یا خیر. کتاب هفته از جمله تأثیرگذارترین نشریات دورۀ پهلوی دوم بود که از مهر 1340 تا آذر 1342 با سردبیری احمد شاملو، علی‌اصغر حاج‌سیدجوادی و به‌آذین در 104 شماره به چاپ رسید. بررسی 397 داستان ترجمه‌ای منتشرشده در این مجله حاکی از گرایش اصلی سردبیران آن به چاپ آثار نویسندگان مارکسیست و سوسیالیست، به‌ویژه عزیز نسین، است. براساس یافته‌های این پژوهش، سردبیران کتاب هفته از گشایش سیاسی نسبیِ اوایل دهۀ 40، که پس از خفقان شدید سال‌های بعد از کودتای 1332 به‌وجود آمد، برای اشاعۀ دیگربارۀ آرمان‌های چپ در ایران استفاده کردند. در حقیقت ترجمه برای آنها ابزاری برای کنشگری سیاسی شد و از آن برای مبارزه با حکومت پهلوی بهره جستند.