بازخوانی میراث ویتگنشتاین و قاضی سعید قمی در بستر علوم انسانی تاملی

نویسندگان

1 دانشیار گروه فلسفه،کلام و اخلاق،دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.

2 دانشجوی دکترا،دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.

3 دانشیار گروه فلسفه،کلام و اخلاق،دانشگاه پیام نور، یزد، ایران.

doi
10.30465/scs.2024.50330.2933
چکیده

شناخت ناپذیری خدا یکی از پرسش‌های بنیادین فلسفه دین است. این مقاله با مقایسه دیدگاه‌های لودویگ ویتگنشتاین و قاضی سعید قمی، به تحلیل چالش‌های معرفتی مرتبط با این مسئله می‌پردازد. ویتگنشتاین، با تاکید بر محدودیت‌های زبان در توصیف حقایق متافیزیکی، شناخت خداوند را فراتر از امکانات زبان انسان می‌داند. در مقابل، قاضی قمی با تاکید بر اهمیت فهم صحیح از منابع دینی، معتقد است که شناخت خداوند از طریق تعمق در این منابع ممکن است، اما آمیختگی آن با عقاید بشری می‌تواند به سوء تفاهم در دین منجر شود. این مقاله با بررسی دقیق آثار هر دو فیلسوف، نشان می‌دهد که گرچه هر دو به محدودیت‌های معرفت‌شناختی در شناخت خداوند اذعان دارند، اما تفاوت‌های بنیادینی در مفهوم شناخت، رویکرد به دین و پیامدهای اعتقادی دارند. این مقایسه به فهم عمیق‌تری از چالش‌های موجود در شناخت ناپذیری خدا در دو سنت فلسفی شرق و غرب کمک می‌کند.