فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

پیش‌تیمار بذر باعث افزایش سرعت جوانه‌زنی، قدرت رشد گیاه‌چه و استقرار بهتر گیاه شده و در صورت همراه بودن با تاریخ کاشت مناسب، تأثیر مثبتی بر عمل‌کرد خواهد گذاشت. این پژوهش به‌منظور بررسی تأثیر پیش‌تیمار بذر و تاریخ کاشت بر صفت‌های کمی، کیفی و عمل‌کرد و اجزای عمل‌کرد سورگوم علوفه‌ای (رقم هیبرید اسپیدفید) انجام گرفت. آزمایش با دو عامل به‌صورت فاکتوریل بر پایه طرح بلوک‌های کامل تصادفی در سه تکرار اجرا شد. تاریخ‌ کاشت در سه سطح (12 تیر، 22 تیر و 1 مرداد) و پیش‌تیمارهای بذری در چهار سطح (جیبرالین، هیدروپرایمینگ، پلی‌اتیلن‌گلیکول و شاهد) به‌ترتیب عامل‌های اول و دوم آزمایش بودند. نتایج تجزیه واریانس داده‌ها نشان داد که اثر تاریخ‌ کاشت بر صفت‌های عمل‌کرد علوفه خشک، علوفه تر، ارتفاع بوته، تعداد پنجه، مساحت برگ، تعداد برگ در بوته و درصد پروتئین خام بسیار معنی‌دار (p≤0.01) و بر صفت‌های قطر و وزن ساقه تر، وزن برگ تر و خشک، و درصد خاکستر غیرمعنی‌دار بود. اثر پیش‌تیمار بذر نیز بر صفت‌های عمل‌کرد علوفه خشک، علوفه تر، ارتفاع بوته، تعداد پنجه، مساحت برگ، تعداد برگ در بوته، وزن برگ خشک، وزن ساقه خشک، درصد پروتئین خام و درصد نیتروژن بسیار معنی‌دار گردید. در بین تیمارهای مختلف پیش‌تیمار بذر، تیمار‌های جیبرالین و هیدروپرایمینگ بیش‌ترین تأثیر را بر صفت‌های مذکور داشتند. برهم‌کنش عامل‌های مورد بررسی بر صفت‌های ارتفاع بوته، تعداد پنجه، مساحت برگ، تعداد برگ در بوته، وزن برگ خشک، درصد پروتئین خام و درصد نیتروژن بسیار معنی‌دار و بر عمل‌کرد علوفه خشک، تر و وزن ساقه خشک معنی‌دار بود. تیمار هیدروپرایمینگ در تاریخ کاشت اول (12 تیرماه) بیشینه عمل‌کرد علوفه تر و خشک (به‌ترتیب 95262 و 56037 کیلوگرم در هکتار) را تولید کرد.