جامعهشناسی خصوصیسازی عدالت کیفری و فرصتها و چالشها
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری گروه حقوق جزا و جرم شناسی، واحد یاسوج، دانشگاه آزاد اسلامی، یاسوج ، ایران.
2 استادیار، گروه حقوق ، واحد یاسوج، دانشگاه آزاد اسلامی، یاسوج ، ایران
3 استادیار، گروه حقوق ، واحد یاسوج، دانشگاه آزاد اسلامی، یاسوج ، ایران.
doi
10.30465/scs.2025.9429چکیده
عدالت کیفری یکی از مهمترین نهادهای اجتماعی است که وظیفه حفظ نظم و امنیت جامعه و اجرای عدالت را بر عهده دارد. در نظامهای حقوقی مدرن، دولت مسئول ارائه خدمات عدالت کیفری است. بااینحال، در سالهای اخیر شاهد افزایش روند خصوصیسازی عدالت کیفری در سراسر جهان هستیم. در این مقاله درصدد هستیم که به این سؤال پاسخ دهیم که خصوصیسازی عدالت کیفری بهمثابه پروبلماتیک اجتماعی چه فرصت و چالشهایی به دنبال دارد. یافتههای پژوهش حکایت از آن دارد که بهصورت کلی دو دیدگاه کلی در حوزه خصوصیسازی عدالت کیفری مطرح میشود؛ استدلال اصلی در دیدگاه نخست یا نئولیبرالی این است خصوصیسازی موجب افزایش کارایی و صرفهجویی در هزینه، نوآوری، قرارداد مبتنی بر عملکرد، انعطافپذیری، کاهش بوروکراسی، تخصص محوری و کاهش انحصارت دولتی میشود؛ در مقابل، دیدگاه دوم یا کالاییسازی عدالت کیفری مطرح میکند که کالایی سازی عدالت کیفری سبب سلب عدالت و آزادی، کاهش خدمات، سادهسازی، بیثباتی، فقدان پاسخگویی، تضاد منافع و سلب اعتماد عمومی میشود. در این مقاله، با بهرهگیری از روش توصیفی و تحلیلی به بررسی خصوصیسازی عدالت کیفری و دیدگاههای متباین بپردازیم.