تأثیر شوری بر رشد، محتوای کلروفیل و جذب عناصر غذایی در گیاهچه‏ های ارقام برنج

نویسندگان

1 دانشگاه آزاد اسلامی

doi
10.22092/aj.2014.100920
چکیده

برنج یکی از گونه­ های نسبتاً حساس به تنش شوری است که از نظر تحمل یاحساسیت به تنش شوری، تنوع ژنتیکی زیادی در مخزن ژنتیکی انواع زراعی آن نیز دیده می­شود. تغییرات غلظت سدیم و پتاسیم و کلروفیل  در محیط آبکشت بررسی گردید. تیمار شوری در دو سطح محلول عادی یوشیدا و­ یا حاوی 100 میلی مولار کلرید سدیم (m-1 EC=12ds.) در مرحله شش برگی به مدت یک هفته اعمال شد، و نمونه ‏گیری طی این مدت در فواصل زمانی (صفر ، 4، 12، 24 ،48،96 و 168 ساعت) پس از اعمال تیمار، از پهنک برگ اول و چهارم غلاف ساقه برای اندازه گیری غلظت عناصر و از برگ اول (جوان‏ترین برگ) بر ای اندازه گیری میزان کلروفیل  پس از استخراج استفاده شد. هدایت روزنه‏ای نیز پس از آغلز اعمال تنش در مر حله شش برگی بر روی جوان‏ترین برگ در فواصل زمانی (12، 24، 48، 72، 96، و 120  ساعت) اندازه‏گیری شد. در این آزمایش ماده خشک ریشه و اندام هوایی در کلیه ارقام تحت اثر تیمار شوری نسبت به شرایط نرمال بصورت معنی دار کاهش یافت، ولی این کاهش د ر رقم متحمل به شوری (IR651) بسیار کمتر بود. روند تغییرات غلظت پتاسیم در جوان‏ترین برگ، در شرایط تنش نسبت به تیمار نرمال در کلیه ارقام معنی دار  نبود، این روند در مسن‏ترین برگ نیز مشاهده شد، با این تفاوت که در رقم متحمل در پایان دوره تنش میزان پتاسیم به‏صورت معنی داری افزایش یافت. تیمار شوری موجب ازدیاد تجمع معنی دار سدیم با افزایش دوره تنش در برگ های جوان و مسن کلیه ارقام گردید، به استثناء برگ جوان رقم متحمل که روند تجمع سدیم در آن در شرایط تنش نسبت به تیمار نرمال معنی دار نبوده است. غلظت کلروفیل‏های a و b تحت اثر تیمار شوری طی 24 ساعت اولیه یک افزایش معنی دار  نشان دادند، اما در ادامه و با طولانی تر شدن دوره تنش کاهش معنی دار ی در کلیه ارقام مشاهده شد.   

کلیدواژه‌ها