دین در پیش از تاریخِ آسیای غربی

نویسندگان

1 دکتری باستان‌شناسی، گروه پژوهشی باستان‌کاوی تیسافرن، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی ، تهران، ایران

doi
10.30465/scs.2024.9143
چکیده

برخلاف فهم متعارف در علوم اجتماعی که مقولۀ دین یا آیین را در ساحت تاریخِ دورۀ کشاورزی و پس از آن تاریخِ دورۀ صنعتی بررسی می‌کند، تبارشناسی دین نیازمند فهم حیات بشری در معنایی وسیع‌تر است که در این میان باستان‌شناسی یکی از کلیدی‌ترین الگوهای معرفتی را برمی‌سازد. کاوش‌های باستان‌شناختی گاه به یافت اشیایی می‌انجامد که نشان از نمادین بودن آنها دارد که می‌توان گفت بر پایه باورهایی پدید آمده است. در برخی از محوطه‌های باستانی در آسیای غربی در دورۀ آغاز نوسنگی همچون محوطۀ چاتال هویوک در آناتولی، شیخی‌آباد در کرمانشاه و شماری محوطۀ دیگر اشیایی یافت شده است که می‌توان آنها را اشیایی نمادین قلمداد کرد که برای هدف ویژه‌ای که به‌احتمال آیینی و مربوط به باورمندی انسان بوده ساخته شده‌اند.