تأثیر همهپرسی سال 2022 بازنگری قانون اساسی بر ساختار سیاسی جمهوری قزاقستان
نویسندگان
1 استادیار، گروه مطالعات منطقهای، دانشگاه علامۀ طباطبایی، تهران، ایران
2 کارشناسی ارشد مطالعات آسیای مرکزی و قفقاز، دانشگاه علامۀ طباطبایی، تهران، ایران
doi
10.22059/jcep.2024.359665.450147چکیده
در 5 ژوئن 2022 به درخواست رئیسجمهور، قاسم جومارت توکایف همهپرسی در مورد اصلاحات قانون اساسی در قزاقستان برگزار شد. در این اصلاحات تلاش شده است از اختیارهای رئیسجمهور کاسته و به اختیارها و نقش پارلمان، نهادهای نمایندگی محلی و مردم افزوده شود. پیرو این اصلاحات، دادگاه قانون اساسی دوباره تشکیل شد، مجازات اعدام لغو شد، شکل حکومت در قزاقستان از مدل فراریاستی به ریاستی با پارلمان قوی تغییر یافت. مقررات مربوط به نقش و امتیازهای ویژۀ رئیسجمهور اول حذف شد. در این نوشتار با بررسی مهمترین و تعیینکنندهترین موارد اصلاحی از 56 مورد اصلاحات انجامشده در 33 اصل قانون اساسی از راه همهپرسی، به این پرسش پاسخ میدهیم که چگونه اصلاحات انجامشده بر ساختار سیاسی جمهوری قزاقستان تأثیر گذاشته است یا خواهد گذاشت؟ با استفاده از استدلال استقرایی، تحلیل محتوایی، گردآوری، تجزیهوتحلیل دادهها، مطالعۀ یافتههای کتابخانهای، بیانیهها، گزارشها و همچنین بررسی قانون اساسی و مقررات اصلاحشده در قزاقستان، بهدنبال پاسخ به پرسش مقاله هستیم. بنابر مطالعۀ انجامشده، به نظر میرسد با اصلاح قانون اساسی قزاقستان، شاهد تأثیر کوتاهمدت برخی اصلاحات بر ساختار سیاسی این کشور باشیم. با این همه، فهم میزان موفقیت و اثرگذاری بخشی از این اصلاحات، که هدفهای بالاتری مانند دستیابی به مردمسالاری و کاهش تمرکز قدرت را دنبال میکنند، در بلندمدت نمایان میشود.