آشکارسازی فرونشست زمین با استفاده از تصاویر ماهواره ای سنتینل۱(مورد مطالعه: حوضه شمالی دشت یزد-اردکان)

نویسندگان

1 استاد اقلیم شناسی گروه جغرافیا دانشگاه یزد، یزد، ایران

2 دانش آموخته کارشناسی ارشد،دانشگاه یزد، یزد، ایران

3 دانشجوی دکتری اقلیم شناسی دانشگاه یزد، یزد، ایران

doi
10.22034/grd.2026.23972.1680
چکیده

فرونشست زمین عبارت است از پایین رفتن تدریجی یا ناگهانی سطح زمین که در اثر عوامل مختلفی به وقوع می پیوندد پژوهش حاضر با هدف واکاوی فرونشست زمین براثر برداشت زیاد آب های زیرزمینی در حوضه شمالی دشت یزد-اردکان انجام شده است .برای دستیابی به این هدف ، از ماهواره ای راداری سنتینل ۱ ، ماهواره لندست و اداده های مربوط به چاه های پیزومتری در بازه زمانی (2005-2020) استفاده شده است . نتایج نشان می دهد محدوده مطالعاتی در طی دوره زمانی 15ساله ، 8 سانتی متر فرونشست داشته که رقم قابل توجهی می باشد.آنالیز مکانی فرو نشست رخ داده بیانگر این است که بیش ترین میزان فرو نشست مر بوط به مناطق های میبد، بفروئیه،اردکان و احمد آباد )بوده است که این مناطق با افت سطح آب های زیرزمینی مواجه است ،براین اساس ، یکی از دلایل فرو نشست رخ داده ، افت منابع آب زیرزمینی بوده است اما رفتار ناهنجار چاه رکن آباد عمیق نه تنها افت آب نداشته بلکه هرسال ۸۱ سانتی متر آب بالا می آید تا حدی که همگام با شیب زمین است. همچنین در بررسی تاثیر افت سطح آب های زیرزمینی بر فرو نشست زمین از شاخص همبستگی استفاده شده است که نتایج به دست آمده نشان می دهد همبستگی معنا داری بین این دو متغیر شناسایی نشده است . عدم همبستگی بین تغییرات آب های زیرزمینی و فرونشست زمین می تواند ناشی از عوامل زمین شناسی،هیدروژئولوژیکی یا روش های اندازه گیری و موارد دیگری باشد .