فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

پویایی‌های ژئوپلیتیکی و ژئواستراتژیکی پساشوروی، فرصت‌های جدیدی را در فضای اوراسیا ایجاد کرده است. در نتیجۀ آن، بازیگران منطقه­‌ای و فرامنطقه‌­ای در پی بهره‌­برداری از فرصت‌های جدید برآمده‌­اند. ایران از آغاز این دورۀ جدید به­‌عنوان یکی از بازیگران منطقه‌ای تلاش کرد جایگاه خود را در منطقه تقویت کند؛ اما ­اکنون با گذشت بیش از 25 سال از فروپاشی اتحاد شوروی، از جایگاه مناسبی در منطقه برخوردار نیست، حتی در میان 20 کشور همکار تجاری برخی از کشورهای منطقه نیز قرار ندارد. علاوه بر این، توازن در منطقه آسیای مرکزی، جنوبی و غربی به سود چین و پاکستان در حال برهم خوردن است. سرمایه‌گذاری 46 میلیاردی چین در راهروی اقتصادی با پاکستان و بندر گوادر موجب نگرانی مقام‌های هندی شده است. هندی‌ها هم تمایل خود را برای سرمایه‌گذاری در چابهار اعلام کرده‌اند. موقعیت بندر چابهار یک موقعیت ویژه­ برای کشورهای آسیای مرکزی، هند، افغانستان و روسیه است. پرسش نویسندگان این است که چه عواملی بر تقویت و تعمیق همکاری ج. ا. ایران با کشورهای آسیای مرکزی تاثیرگذار است. فرضیۀ آنان این است که بندر چابهار و راه­گذر شمال- جنوب در گسترش روابط ایران با کشورهای آسیای مرکزی نقشی مهم دارد. در این مقاله با استفاده از روش کیفی و با رویکرد توصیفی- تحلیلی، با توجه نظریۀ منطقه‌­گرایی کانتوری و اشپیگل، به‌­ویژه عامل اثرگذار برون­‌منطقه‌­ای این نتیجه مشخص می‌­شود بندر چابهار و راه­گذر شمال- جنوب نقش موثری در تسهیل همکاری منطقه‌­ای و بهبود روابط اقتصادی ایران با آسیای مرکزی دارد.