فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

یکی از وجوه کمتر پرداخته شده‌ی فساد در ساختار سیاسی‌-‌‌ اداری ایرانِ معاصر جنبه عادتواره‌ای آن است. این مسئله به عنوان یکی از عوامل اثر گذار در فرآیند توسعه، در تاریخ معاصر ایران به شکلی پایدار جریان داشته است؛ به همین جهت پژوهش حاضر با تمرکز بر دولت پهلوی اول که خط فاصلِ نمودِ نوگرایی در ساختار دولت در ایران معاصر است، و بر اساس نظریه فرآیندی نوربرت الیاس و با استفاده از روش تاریخی‌تحلیلی، به بررسی منفعت طلبی شخصی(یکی از مولفه‌های اصلی فساد سیاسی) در ساختار سیاسی ایران معاصر پرداخته است. بررسی مصادیق این رفتار در دولت‌های سلسله قاجار و پهلوی، نشان از گستردگی (تعدد) آن در تمام سطوح قدرت و تداوم آن در دوره‌های بررسی شده دارد. این یافته‌ها در کنار توجه به این نکته که این رفتار در دولت‌های پهلوی -که از طریق نوگرایی مناسبات و فرماسیون دولت را تغییر دادند- نیز تداوم یافته است، گواه این است که منفعت طلبی شخصی عادتواره‌ای است که همپای تحولات ساختار دولت به سمت نوگرایی تغییر نکرده و در نتیجه الزامات عادتواره‌ای آن همچنان بازتولید کننده‌ی این رفتار در ساختار سیاسی- اداری ایران معاصر بوده است.