فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

منطقۀ قفقاز شمالی همواره ناآرام و دستخوش تنش‌ها و بحران‌هایی است که از زمان استالین تا به امروز تداوم یافته و در آیندۀ نزدیک نمی‌توان چشم‌انداز روشنی را برای این منطقه در نظر گرفت. کنکاش در مورد کنشگری‌های سیاسی و امنیتی روسیه در این منطقه می‌تواند در شناخت ریشه‌ها و ابعاد این بحران‌ها مؤثر باشد. این منطقه از نظر راهبردی، تجاری و امنیتی در پایداری روسیه بسیار نقش دارد. از بعد منطقه‌ای، روسیه مهم‌ترین بازیگر در زمینه‌های اقتصادی، سیاسی و امنیتی در قفقاز است. به علاوه حرکت‌های روسیه و ترکیه در این منطقه، سرنوشت کلی منطقه را متأثر می‌کند. در این نوشتار می‌خواهیم سیاست‌های قومی و قلمروسازی‌های روسیه و تأثیر آن در گسترش منازعات قومی و افراط‌گرایی در قفقاز شمالی را بررسی کنیم. روش پژوهش کیفی و از نوع تحلیل محتوا و چارچوب نظری، الگوهای سیاست قومی مارتین مارجر است. یافته‌های نوشتار نشان می‌دهد سیاست‌های قومی‌ و روسی‌سازی منطقۀ قفقاز توسط روس‌ها در راستای هویت‌زدایی تاریخی، جغرافیایی و فرهنگی مردم این منطقه، وابسته‌کردن این اقوام به حکومت روسیه، مهار نفوذ ناتو و آمریکا در این منطقه و امنیت انرژی است. همچنین رویدادهای جهان اسلام از جمله برآمدن طالبان، القاعده و داعش و تأثیرهای امنیتی آن بر روسیه و متحدان منطقه‌ای آن سبب شد این کشور ترکیبی از اقدام‌هایی مانند اقدام‌های کنترلی، تقابل و تعامل را در مورد این منطقه به‌کار گیرد.