پوتین و پرسش از حکمرانی جهانی، ایده‌ها و اصول

نویسندگان

1 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد، گروه علوم سیاسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد رشت

2 استادیار، گروه علوم سیاسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد رشت

doi
10.22059/jcep.2022.317269.449975
چکیده

تمرکز این مقاله بر حکمرانی جهانی است؛ مفهومی که در بیشتر مواقع به معنای مدیریت امور جهانی، چگونگی و شیوۀ برخورد با مناقشه‌ها و بحران‌ها به‌کار می‌رود. فهم تغییراتی که در سیاست و روابط میان روسیه و غرب به رهبری ایالات متحد آمریکا به‌ویژه پس از سال 2014 رخ داده است، به ابزاری نیاز دارد که حکمرانی جهانی، به‌مثابۀ سطح تحلیل، می‌تواند به درک آن کمک کند. روسیه به رهبری پوتین ضمن چالش‌های هنجاری و ساختاری نسبت به حکمرانی جهانی، در پی اصلاح، بازنگری و حذف برخی از اصول و قواعد حاکم بر حکمرانی جهانی است. در این نوشتار با استفاده از روش پژوهش کیفی و به کمک نمونه‌پژوهی به‌دنبال پاسخ این پرسش هستیم که چشم‌انداز روسیه از حکمرانی جهانی چیست و چه ایده‌هایی در این زمینه مطرح کرده است؟ در پاسخ بیان می‌شود که چشم‌انداز روسیه از حکمرانی جهانی سلطۀ غرب و حاکمیت نظم نولیبرال به رهبری آمریکا است. مواردی چون تأکید بر نقش سازندۀ سازمان ملل در حل‌وفصل منازعه‌ها، واگذاری حکمرانی در سطح منطقه‌ای، اهمیت حقوق بین‌الملل سنتی در تعریف قواعد و قوانین بین‌المللی، نگاه وستفالیایی به حاکمیت، اصلاح قواعد و رویه‌های حاکم بر رژیم‌های پولی، مالی و اقتصادی و سرانجام نقش محوری شورای امنیت در توسل به زور را می‌توان از مهم‌ترین ایده‌ها و اصول روسیه از حکمرانی جهانی برشمرد. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که روسیه، معماری حکمرانی جهانی را در موضوع‌های مختلف سیاسی، اقتصادی، امنیتی، نهادی و منطقه‌ای در پیش گرفته است.