فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

جمهوری‌های پیشین اتحاد شوروی همواره در میان اولویت‌های سیاست خارجی فدراسیون روسیه در طول سه دهۀ گذشته در جایگاه نخست قرار داشته‌اند. سیاست‌های روسیه برای حفظ نقش ویژه‌اش در این جمهوری‌ها و تحکیم روابط با آن‌ها با چالش‌های زیادی نیز روبه‌رو شده است، در نتیجه روزبه‌روز بیشتر تکامل یافته است. زیرا همواره منابع مادی و فکری زیادی صرف بهبود اثربخشی و کارایی سیاست‌ها و تصمیم‌های روسیه در این منطقه شده‌اند. در این نوشتار در پی پاسخ به این پرسش هستیم که برداشت نخبگان سیاسی حاکم بر روسیه از جایگاه شایستۀ کشورشان در نظام بین‌الملل چگونه در کارکردهای اتحادیۀ اقتصادی اوراسیائی به‌عنوان ابتکار منطقه‌گرایی منعکس شده است؟ این نوشتار، پژوهشی کیفی است که با بهره‌گیری از روش‌های واکنش‌ناپذیر گردآوری و تحلیل داده‌ها و با تکیه بر داده‌های کمی و کیفی موجود نوشته شده است. گفتمان حاکم بر روسیه این کشور را «قدرتی بزرگ» می‌داند که داشتن حوزۀ نفوذ و رهبری یک گروه قدرت یا یک قطب در جهان چندقطبی، هم حق انکارناپذیر آن و هم یکی از ابزارهای مهم حفظ و تحکیم این جایگاه است. بنابراین نهادینه‌سازی این حوزۀ نفوذ به‌صورت پررنگ‌تر در دستور کار سیاست خارجی مسکو قرار گرفت و اتحادیۀ اقتصادی اوراسیائی یکی از جدی‌ترین طرح‌هایی است که این انتخاب هویتی در آن تجسم یافته است. چارچوب مفهومی این نوشتار، برگرفته از آن چیزی است که در نظریه‌های مختلف روابط بین‌الملل در مورد قدرت‌های بزرگ یا قدرت‌های منطقه‌ای در دوران پساجنگ سرد گفته شده است.