روسیه و بازسازی موقعیت بینالمللی در بحران سوریه
نویسندگان
1 دانشیار گروه مطالعات روسیه، دانشکدۀ مطالعات جهان، دانشگاه تهران
doi
10.22059/jcep.2021.298860.449905چکیده
هدف از نگارش این نوشتار بررسی سیاست روسیه از دیدگاه بازسازی قدرت در منطقۀ غرب آسیا و بهویژه در چارچوب عملیات نظامی در سوریه در سالهای 2015 تا 2020 است. این پرسشها مطرح است که آیا سیاست منطقهای روسیه در غرب آسیا برای بازسازی جایگاه منطقهای و حتی بینالمللی پیشین، موضوعی انفعالی و تاکتیکی یا موضوعی راهبردی بوده است؟ این بازسازی چگونه و با چه سازوکارهایی انجام شده است؟ در پاسخ، ایدۀ اصلی این است، «روسیه از ضعف و سردرگمی آمریکا در منطقه استفاده کرده است، اقدامهایی چون عملیات نظامی هوایی، ابتکارهای مشترک خلع سلاح شیمیایی، مناطق کاهش تنش، روند آستانه، نقشآفرینی در مذاکرات و نیز سیاست موازنه و تعامل جامع منطقهای موجب احیای جایگاه منطقهای و تا حدودی نیز جایگاه بینالمللی آن شده است». با وجود این سیاست بهنسبت موفق و ارتقای جایگاه منطقهای روسیه در غرب آسیا، اما همواره باید موانع، مشکلات و حتی تناقضهای سیاست روسیه را در منطقه در نظر داشت که میتواند در تحکیم و پایداری این موقعیت در بلندمدت و بهشکل راهبردی محدودیتهایی را ایجاد کند. از اینرو، روند تحولهای منطقه شرایط را برای بازسازی موقعیت روسیه فراهم ساخته است، اما این به معنای نقش قاطع این روند در وضعیت کلی قدرت روسیه نخواهد بود. برای بررسی ایدۀ اصلی این نوشتار، تلاش کردیم با ارائۀ چارچوب نظری، موضوع بازسازی قدرت جهانی روسیه و سپس، سیاست منطقهای کرملین را بررسی کنیم و با نگاه به نمایش قدرت مسکو در بحران سوریه و اقدامها و تلاشهای آن، چشماندازه آینده روشن شود.