کنش افتراقی سوال‌های آزمون ریاضیات پایه چهارم مطالعه تیمز 2019 برحسب جنسیت

نویسندگان

1 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد روانشناسی تربیتی، دانشگاه الزهرا (س)، تهران، ایران

2 استادیار گروه روانشناسی تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه الزهرا، تهران، ایران

3 دانش‌آموخته دکتری سنجش و اندازه گیری، تهران، ایران

doi
10.22034/EMES.2024.2012558.2511
چکیده

هدف: مطالعه حاضر با هدف بررسی کنش افتراقی سوالات آزمون ریاضیات مطالعه تیمز 2019پایه چهارم، برحسب جنسیت انجام شد. روش پژوهش: باتوجه به اینکه تحلیل برمبنای داده‌های گردآوری شده از کشور ایران در مطالعه مذکور صورت گرفت؛ این پژوهش‌ توصیفی و از نوع تحلیل ثانویه به شمار می‌آید. یافته‌ها: برای بررسی کنش افتراقی، ابتدا از میان 14 دفترچه سوال، دو دفترچه یک و هفت به صورت تصادفی انتخاب و نمونه پژوهش، شامل 861 نفر  بودند. برای تحلیل از دو روش سنتی و نوین به ترتیب "روش رگرسیون لجستیک" و "روش خی‌دو لرد مبتنی بر مدل راش" استفاده شد. یافته‌ها نشان داد نتایج کنش افتراقی با هر دو روش یکسان بود و از 32 سوال دفترچه یک، چهار سؤال دارای کنش افتراقی بود که دو سؤال به نفع دختران و دو سؤال به نفع پسران بود. همچنین از 30 سؤال دفترچه هفت، سه سؤال کنش افتراقی داشت که دو سؤال به نفع پسران و یک سؤال به نفع دختران بود نتیجه‌گیری: در بررسی ساختار سوال‌های دارای کنش افتراقی، مشخص شد در حیطه‌های محتوایی، پسران احتمالا در اعداد و دختران در هندسه تمایل به عملکرد بهتری داشتند. همچنین باتوجه به سطوح شناختی، احتمالا پسران تمایل به عملکرد بالاتری در به‌کاربستن و استدلال داشته و در زمینه سوال‌های مرتبط با زندگی تمایل به پاسخگویی صحیح برای پسران نسبت به دختران احتمالا بیشتر باشد. بنابراین، پیشنهاد می‌شود، سوالات دارای کنش افتراقی از طریق مصاحیه مبتنی بر تکلیف بررسی عمیق تری شوند.