فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف: در طول دو دهه اخیر محققان زیادی به بررسی رابطه باورهای معرفت‌شناختی و عملکرد تحصیلی پرداخته­اند که نتایج متفاوتی به‌دست آمده است، بنابراین لزوم استفاده از پژوهش فراتحلیل جهت ارائه نتیجه کلی احساس می­شود. پژوهش حاضر با هدف فراتحلیل رابطه باورهای معرفت‌شناختی و عملکرد تحصیلی انجام شده است.روش: روش مورد استفاده در این پژوهش فراتحلیل می‌باشد. جامعه آماری پژوهش شامل مطالعات در دسترس بود که در بین سال­های 1379 تا 1398 و 1993 تا 2018 منتشر شده بود. به‌منظور جمع­آوری اطلاعات از چک‌لیست مشخصات طرح‌های پژوهشی مصرآبادی (1389) استفاده شد. پس از بررسی ملاک­‌های ورود و خروج، 99 اندازه اثر از 31 مطالعه دارای شرایط فراتحلیل به‌دست آمد. به‌منظور تجزیه‌وتحلیل داده­‌ها از تحلیل حساسیت، نمودار قیفی، مدل‌های ثابت و تصادفی و تحلیل ناهمگنی با استفاده از CMA استفاده شد.یافته‌­ها: تحلیل اطلاعات حاصل از پژوهش‌­ها نشان داد که میانگین اندازه اثر کلی پژوهش­‌های مورد بررسی برای مدل اثرات ثابت 035/0 و برای مدل اثرات تصادفی 041/0 است. با توجه به ناهمگونی اندازه­های اثر، جنس و نوع نمونه مورداستفاده در پژوهش­‌‎ها به‌عنوان متغیرهای تعدیل‌کننده بررسی شدند. نتایج نشان داد که اندازه اثر رابطه باورهای معرفت‌شناختی با عملکرد تحصیلی در پژوهش‌­هایی که از آزمودنی دختر برای پژوهش استفاده شده، نسبت به سایر پژوهش­‌ها بیشتر است. همچنین اندازه اثر رابطه این دو متغیر در پژوهش­هایی که از دانش‌آموزان دوره راهنمایی به‌عنوان نمونه استفاده شده، نسبت به سایر پژوهش‌­ها بیشتر است. نتایج نشان دادند که از میان ابعاد باورهای معرفت‌شناختی، بعد منبع دانش بیشترین ارتباط را با عملکرد تحصیلی یادگیرندگان دارد.نتیجه‌­گیری: بر پایه اندازه اثرهای به‌دست‌آمده می­توان دریافت که بین باورهای معرفت‌شناختی و عملکرد تحصیلی رابطه وجود دارد.