معرفی و کاربرد مقیاس دوارزشی موکن در اندازهگیری های آموزشی و روانشناختی
نویسندگان
1 دانشیار سنجش و اندازهگیری دانشگاه علامه طباطبائی تهران، تهران، ایران
2 دانشجوی دکتری سنجش و اندازه گیری دانشگاه علامه طباطبائی تهران، تهران، ایران
3 دانشجوی دکتری سنجش و اندازه گیری دانشگاه علامه طباطبائی تهران، تهران، ایران
doi
10.22034/emes.2021.252028چکیده
هدف: این مقاله ضمن معرفی مقیاس موکن(MSA) ، کاربرد آن در زمینه ارزیابی آموزشی را با ارائه شواهد برازش مدلهای موکن در مطالعه سنجش میزان آگاهی از تکنیک صحیح اندازهگیری فشارخون دانشجویان دندانپزشکی کرمان (سال تحصیلی ۹۵-۹۶) بر اساس دستورالعمل انجمن قلب آمریکا نشان میدهد.روش پژوهش: تحلیل مقیاس موکن، رویکردی غیرپارامتری از نظریه سوال-پاسخ است که میتواند در ارزیابی و اندازهگیریهای آموزشی و روانشناختی با فرضیاتی سهلگیرانهتر از مدلهای پارامتری نظریه سوال- پاسخ استفاده شود.یافتهها: در نتایج تحلیل ثانویه دادهها بر روی آزمونی ۱۴ سوالی که به شیوۀ سرشماری از ۱۳۸ نفر دانشجوی سال پنجم و ششم دندانپزشکی دانشگاه کرمان بهعملآمده بود (با استفاده از نرمافزار R)، ضرایب مقیاسپذیری تکتک سوالها و ضرایب مقیاسپذیری جفت سوالها، مثبت با خطای معیار کم به دست آمد. ضریب مقیاسپذیری کل 490/0 (در حد متوسط) بود که حذف سوال 5، شاخص مقیاسپذیری کل را به 54/0 (در حد قوی) افزایش داد. لذا نتایج تحت مدل همگن یکنواخت (MH) موکن نشان داد که فرض یکنواختی برای آزمون وجود دارد و تکبعدی بودن حاصلشده است. فرض رتبهبندی نامتغیر سوالها از طریق تعداد دفعات نقض مفروضه عدم تقاطع توابع پاسخ به سوال، مورد بررسی قرار گرفت و روش انتخاب سوال به روش پسرو حذف سوال 5 را تأیید کرد. به دست آمدن ضریب مقیاسپذیریHT به میزان 45/0، نشان داد که شواهد برازش مدل یکنواختی مضاعف (DM) وجود دارد. چهار ضریب پایایی بهدستآمده برای مجموعه 13 سوالی از 86/0 تا 91/0 متغیر بودند.نتیجهگیری: شواهد نشان داد که از این مقیاس میتوان هم برای رتبهبندی افراد و هم برای رتبهبندی سوالها استفاده کرد. نظریه سوال- پاسخ غیرپارامتری، تحلیل مقیاس موکن، مدل همگنی یکنواخت، مدل یکنواختی مضاعف.