فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

تحقیق حاضر به بررسی تحول مفهوم مشروعیت سیاسی در فلسفه اسلامی معاصر ایران می‌پردازد و تمرکز آن بر تحلیل کلامی مبانی مشروعیت در آثار آیت‌الله جوادی آملی است. سؤال اصلی پژوهش این است که «مفهوم مشروعیت سیاسی در اندیشه جوادی آملی چگونه شکل گرفته و چه ابعاد کلامی و فلسفی آن برجسته است؟» فرضیه تحقیق این است که مشروعیت سیاسی در فلسفه اسلامی معاصر نه تنها بر مبنای مقبولیت اجتماعی، بلکه بر ترکیبی از وحی، عقل و فطرت انسانی استوار است و عدالت، قانون‌مندی و غایت دینی معیارهای کلیدی سنجش آن هستند. روش پژوهش کیفی و تحلیلی ـ توصیفی است و داده‌ها از مطالعه محتوای آثار جوادی آملی و متون مرتبط با فلسفه سیاسی اسلامی جمع‌آوری شده‌اند. تحلیل تطبیقی با نظریه‌های کلاسیک اسلامی و اندیشه‌های فلسفه سیاسی غرب نیز به روشن شدن وجوه مشترک و تمایزهای شاخص کمک کرده است. نتایج نشان می‌دهد که در اندیشه جوادی آملی مشروعیت سیاسی نتیجه همپوشانی وحی، عقل و فطرت است و تحقق آن وابسته به رعایت عدالت و قانون‌مندی دینی است. یافته‌ها نشان می‌دهد که تحلیل کلامی این آثار امکان بررسی دقیق مشروعیت عملی حکومت‌ها در ایران را فراهم می‌کند.