ساختار عاملی پرسشنامه فساد آکادمیک در آموزش عالی ایران
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری رشته برنامه ریزی توسعه آموزش عالی دانشگاه کردستان
2 دانشیار رشته برنامهریزی درسی، گروه علوم تربیتی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه کردستان، سنندج
3 استادیار رشته مدیریت آموزشی، گروه علوم تربیتی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه سمنان، سمنان
4 استاد رشته آموزش عالی، گروه علوم تربیتی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه کردستان، سنندج
5 استاد رشته مدیریت آموزشی، گروه علوم تربیتی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه سمنان
doi
10.22034/emes.2021.244028چکیده
مقدمه : امروزه، مسله فساد به یک مسئله کاملا جدی در سیستم آموزش عالی تبدیل شده است و بنابراین، تحقیقات مختلف این موضوع را بررسی کرده اند. اما آنچه در این مطالعات مشاهده می شود این است که تعریف مشخص و قابل قبولی از شاخص ها و مولفههای فساد آکادمیک در بین محققان وجود ندارد. این مسئله تا آنجا پیش رفته است که حتی تعریف فساد به بستر اجتماعی و فرهنگی خاصی بستگی دارد. بنابراین ، تهیه پرسشنامه برای اندازه گیری فساد دانشگاهی در ایران با توجه به زمینه آن ضروری به نظر می رسید . هدف: هدف از انجام این پژوهش، تعیین عامل های پرسشنامه فساد اکادمیک در آموزش عالی در میان صاحب نظران و اساتید بود. این پژوهش در میان اعضای هیئت علمی دانشگاه تهران (تهران دانشکده علوم تربیتی و علوم پایه)، دانشگاه علامه (دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی- علوم اجتماعی)، دانشگاه صنعتی امیر کبیر( مهندسی برق و مهندسی پزشکی )، دانشگاه سمنان (دانشکده علوم انسانی و روانشناسی تربیتی)، دانشگاه کردستان (دانشکده علوم انسانی و علوم پایه)، انجام گرفت.روش پژوهش: روش پژوهش حاضر حاضر، همبستگی از نوع تحلیل عاملی بود، جامعه تحقیق 420 عضو هیئت علمی بودند که برای انجام پژوهش تعداد 200 نفر استاد، از میان اساتید هیات علمی دانشکدهها با روش تصادفی طبقهای انتخاب شدند و پرسشنامه فساد آکادمیک را تکمیل نمودند روش جمع آوری اطلاعات در تحقیق ، مطالعه میدانی بود. یعنی ، پرسشنامه های مورد استفاده بین اعضای هیئت علمی توزیع شده و پس از تکمیل و برگرداندن پرسشنامه ها ، اطلاعات لازم از آن استخراج شده است. ابزار اندازه گیری در مطالعه حاضر پرسشنامه محقق ساخته فساد آکادمیک بود. سوالات پرسشنامه در پنج دامنه 1 (کاملاً مخالف) تا 5 (کاملاً موافق) طراحی شده اند. پرسشنامه به 5 استاد و کارشناس آموزش عالی داده شد و آنها روایی محتوای پرسشنامه و مناسب بودن موارد پرسشنامه را تأیید کردند. سپس پرسشنامه روی 30 نفر نمونه آزمایش شد و مشکلات مربوط به پرسشنامه حل شد.یافته ها: تحلیل عاملی به روش تحلیل مؤلفههای اصلی و چرخش متعامد( واریماکس) 4 عامل آموزشی، پژوهشی، ارتباطی، اداری – مدیریتی را نشان داد. ضریب آلفای کرونباخ کل مقیاس 90/0. و برای عاملهای 4 گانه به ترتیب 82/0 و 79/0، 89/0، 72/0 محاسبه شد. به علاه، تحلیل عاملی تأییدی با استفاده از شاخصهای برازش در 4 عامل مورد تائید قرار داده است.نتیجه گیری : یافته های حاصل از تحلیل عاملی اکتشافی نشان داد که مولفههای فساد آکادمیک را در چهار عامل، فساد آموزشی، فساد پژوهشی، فساد ارتباطی و فساد اداری - مدیریتی میتوان نشان داد در نهایت این مقیاس فساد آکادمیک را میتوان به عنوان یک ابزار روا و پایا در اندازهگیری فساد آگادمیک جامعه آموزش عالی استفاده کرد.