فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

رسوب و ویژگی­های آن از مهم‌ترین و متقن­ترین شواهد و داده در بررسی شرایط محیطی از جنبه‌های مختلف اعم از شرایط زیستی، اقلیمی (نوسانات و تغییرات)، تکتونیکی و حتی شرایط باستان شناختی و تمدنی است. بنابراین، رسوب را از وجوه و نقطه نظرهای مختلفی مانند جنس، مواد تشکیل دهنده، ذرات و قطر آن‌ها، ریشه درختان و آثار و بقایای جانوران موجود در آن‌ها و... بررسی و مورد آزمایش قرار می­دهند. مطالعه حاضر به بررسی دانه سنجی رسوبات در حوضه آبریز خضرآباد که در غرب شهر یزد قرار گرفته است، جهت شناخت و درک فرآیندهای حاکم و اثر گذار بر تغییر ناهمواری‌ها و همچنین تغییرات اقلیمی گذشته می­پردازد. جهت این امر، پس از بازدید میدانی از حوضه شش نمونه رسوب در طول دره-رودخانه خضرآباد برداشت و پس از انتقال به آزمایشگاه، شستشو و خشک گردیدند. سپس مقدار حدود 300 گرم برای هر نمونه در دستگاه گرانولومتری به مدت 15 دقیقه قرار داده شدند. قطر الک­های مورد استفاده در این آزمایش از درشت به ریز به ترتیب 2000، 1000، 550،  355، 250، 125، 63 میکرون بوده است. پس از مشخص­کردن درصد رسوب روی هر الک به کمک نرم افزار Gradistat، عوامل آماری رسوب شناسی از قبیل میانگین (Mz)، میانه (Md)، انحراف معیار جامع (SDI)، چولگی جامع (SKI) و کشیدگی منحنی (Ku) بدست آمد. نتایج آزمایش حاکی از چند خاستگاه و ژنز بودن رسوبات است به گونه­ای که فرآیندهای جریانی، یخچالی و تکتونیکی را می­توان به ترتیب از مهم‌ترین عوامل دخیل در ایجاد این رسوبات قلمداد کرد. از این نظر، در کواترنر، حوضه تحت تاثیر شرایط یخبندان و ذوب یخ قرار داد، علاوه بر آن تکتونیک نیز حوضه (بخش­های میانی حوضه) را تحت تاثیر قرار داده است. همچنین، بررسی پارامترهای آماری حاکی از وجود سیلاب­های بزرگ در منطقه مورد مطالعه است؛ چرا که انحراف معیار در برخی از نمونه­های رسوب بسیار بالا است.