فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف اصلی مکان‌یابی خدمات شهری، جلوگیری از اتلاف هزینه‌ها از یک سو و اطمینان از کارآیی خدمات شهری در تقابل با کل سیستم شهر از سوی دیگر است. از خدمات عمومی مهم در شهرها، خدمات امدادرسانی آتش‌نشانی است. آنچه در کیفیت عملکرد و خدمت‌رسانی این خدمات در سطح شهرها نقش عمده‌ای دارد، موقعیت و چیدمان این خدمات و تأثیرپذیری آنها از شرایط ترافیکی است. تعیین مکان مناسب برای ایجاد ایستگاه‌های آتش‌نشانی جدید و یا در صورت نیاز انتقال مکانی ایستگاه‌های فعلی موجود برای بهبود کیفیت عملکرد و خدمت‌رسانی، یکی از وظایف مهم مدیران شهری است که باید در چارچوبی سیستماتیک صورت گیرد. در حال حاضر با توجه به جمعیّت و وسعت فعلی محدوده مورد مطالعه شهر سمنان، فقط 4 ایستگاه آتش‌نشانی در سطح شهر و حریم آن به مساحت حدود 16000 هکتار در حال خدمت‌رسانی هستند که بر اساس استانداردها این تعداد پاسخگو نبوده و نیاز به ایستگاه‌های آتش‌نشانی جدید در مکان‌های مناسب مطابق با معیارهای مکان‌یابی احساس می‌شود. لذا در این تحقیق برای تعیین مکان‌های مناسب برای احداث ایستگاه‌های آتش‌نشانی در محدوده مورد مطالعه شهر سمنان، پس از تعریف مدل، معیارهای مؤثر در مکان‌یابی ایستگاه‌های آتش‌نشانی مشخص و اطلاعات مورد نیاز آماده‌سازی گردید. در مرحله بعد، از مدل تصمیم‌گیری چند معیاره فرآیند تحلیل سلسله مراتبی در محیط سیستم اطلاعات مکانی استفاده و مکان‌های مناسب برای احداث ایستگاه آتش‌نشانی تعیین گردید. نتایج پژوهش مشخص نمود که استفاده از تکنیک AHP برای مکان‌یابی بهینه ایستگاه‌های آتش‌نشانی بسیار مفید است و حتی این مدل را می‌توان در موارد امدادرسانی دیگر نیز به کار برد. استفاده از این تکنیک مشخص نمود که حداقل 4 ایستگاه آتش‌نشانی جدید برای تحت پوشش قرار دادن شهر سمنان مورد نیاز است.