تحلیل اثرات کالبدی گسترش خانه‌های دوم بر روستاها، مطالعه موردی: دهستان شیرکوه، استان یزد

نویسندگان

1 استاد جغرافیا و برنامه‌ریزی روستایی جغرافیا، دانشگاه تهران،

2 دانشجوی کارشناس ارشد جغرافیا و برنامه‌ریزی روستایی، دانشگاه تهران،

3 دانشجوی دکتری جغرافیا و برنامه‌ریزی روستایی، دانشگاه تهران،

doi
چکیده

      احداث خانه‌های دوم، پدیده‌ی جدیدی نیست. در سال‌های اخیر ساکنین شهرهای بزرگ و مادر شهرهای ایران، نواحی کوهستانی اطراف شهرها و یا نواحی ساحلی را برای گذران اوقات فراغت و ساخت خانه‌های ویلایی انتخاب نموده‌اند. استان یزد به دلیل موقعیت جغرافیایی خاص خود، از نظر جاذبه‌های طبیعی گردشگری دارای محدودیت است؛ اما دامنه‌های شیرکوه و روستاهای آن موقعیت مناسبی را برای جذب گردشگران و ایجاد خانه‌های دوم فراهم نموده است. خانه‌های دوم در این نواحی بعد از انقلاب و بویژه با رواج استفاده از اتومبیل شخصی افزایش یافته است. اوج این پدیده مربوط به دهه‌ی 80  به بعد می‌باشد. مهم­ترین عامل در جذب گردشگران به این ناحیه، اختلاف دما با شهرهای اطراف و مسافت نسبتاً نزدیک آن است. احداث و گسترش خانه‌های دوم دارای اثرات مختلف اقتصادی، اجتماعی- فرهنگی، زیست‌محیطی و کالبدی است. هدف این مقاله، بررسی پیامدهای کالبدی گسترش خانه‌های دوم در نواحی روستایی دهستان شیرکوه با استفاده از روش توصیفی- تحلیلی و بکارگیری مطالعات کتابخانه‌ای و میدانی (پرسشنامه) می‌باشد. نتایج نشان می‌دهد که خانه‌های دوم باعث بهبود وضعیت راه‌ها و گسترش فیزیکی روستاها و از سوی دیگر تخریب و کاهش سطح باغات و زمین‌های کشاورزی شده‌ است.