ارزیابی و نقد کتاب‌های درسی زبان انگلیسی پراسپکت و ویژن 1 از منظر توانش ارتباطی بینافرهنگی و فرافرهنگی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری آموزش زبان انگلیسی دانشگاه بوعلی سینا- همدان

2 دانش‌آموخته آموزش زبان انگلیسی دانشگاه خوارزمی

3 دانشیار آموزش زبان انگلیسی دانشگاه بوعلی سینا- همدان

4 دانشجوی دکتری آموزش زبان انگلیسی دانشگاه بوعلی سینا- همدان

doi
چکیده

هدف از اجرای این پژوهش، ارزیابی و نقد کتاب‌های درسی تازه‌تألیف زبان انگلیسی پایه‌های هفتم، هشتم، نهم موسوم به پراسپکت (Prospect 1,2,3) و پایه دهم موسوم به ویژن1 (Vision1) مدرسه‌های ایران از منظر توانش ارتباطی بین فرهنگی و فرافرهنگی است. چهارچوب نظری این پژوهش که به روش کیفی است بر اساس مدل‌های توانش فرافرهنگی لیدیکوت(2000) و توانش ارتباطی بین فرهنگی بایرام(1997 و 2009) (Intercultural and Metacultural Communicative Competence) بود. برای اجرای پژوهش، نخست این مجموعه کتاب‌های درسی از منظر توانش ارتباطی بین فرهنگی و فرافرهنگی، بررسی کیفی و ذهنی شد. سپس با 22 معلم زبان انگلیسی دارای تجربه در تدریس این کتاب‌ها، مصاحبه‌ای نیمه ساختاریافته صورت گرفت. مصاحبه‌ها ضبط شده و سپس مورد تحلیل محتوا قرار گرفتند. یافته‌ها نشان‌دهنده آن بود که این کتاب‌ها، شامل برخی جنبه‌های فرهنگ بومی با تأکید بر دستور زبان و کارکردهای زبانی است ولی به توسعه توانش فرافرهنگی و بین فرهنگی توجه نشده است. همچنین، دو الگوی اصلی «گسستگی فرهنگ از زبان» و «ایرانیزه کردن گفتمان و محتوای کتاب» از داده‌های مصاحبه استخراج شد. نتیجه‌گیری می‌شود که علاوه بر توجه به فرهنگ بومی در نگارش مطالب این کتاب‌ها، وفاداری به «رویکرد ارتباطی فعال و خودباورانه» که شالوده این کتاب بومی بر آن است، ضرورت دارد.