کنش افتراقی سؤال (DIF) و آزمون (DTF) مرتبط با جنسیت در آزمون‌های کنکور سراسری سازمان سنجش آموزش کشور

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری رشته سنجش و اندازه‌گیری دانشگاه علامه طباطبایی

2 کارشناسی ارشد تحقیقات آموزشی دانشگاه خوارزمی

3 استادیار دانشکده روان‌شناسی و علوم تربیتی دانشگاه خوارزمی

4 کارشناسی ارشد تحقیقات آموزشی دانشگاه خوارزمی

5 کارشناس پژوهشی سازمان سنجش آموزش کشور

doi
چکیده

عملکرد آزمودنی با کنترل آماری توانایی ایشان در گروه های مختلف جنسیتی ممکن است متفاوت باشد. در این صورت، وقوع کنش افتراقی سؤال (DIF) / آزمون (DTF) مرتبط با جنسیت و به دنبال آن سوگیری سؤال/آزمون محتمل است. هدف اصلی از اجرای این پژوهش، مطالعه DIF/DTF و سوگیری جنسیتی در آزمون‌های کنکور سراسری ایران است. آزمون‌های تخصصی یک دفترچه آزمون در پنج گروه آزمایشی شرکت‌کننده در کنکورهای سراسری سال‌های 1387 تا 1390 به صورت خوشه‌ای تک مرحله‌ای انتخاب شدند. سپس برای مطالعه DIF از تحلیل رگرسیون لوجستیک و برای مطالعه DTF از رویکرد مبتنی بر IRT استفاده شد. نتایج نشان داد که به‌طور متوسط، حدود 14 درصد از پرسش‌های آزمون های مورد مطالعه دارای DIF جنسیتی با اندازه اثر ناچیز (0001/0>EF) هستند و حداکثر 2 درصد آنها بر اساس نقطه نظرات گروه‌های خبرگان نسبت به جنس مؤنث یا مذکر سوگیری دارند. همچنین یافته‌های تحلیل DTF نشان داد که به جز آزمون  خلاقیت‌های نمایشی گروه هنر که نسبت به زنان دارای سوگیری کمی است، سایر آزمون ها فاقد DTF هستند.