تأثیر قصد عدم تأدیۀ عوض بر صحت معاملات دَینی
نویسندگان
1 استاد، دانشکدۀ حقوق، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
2 استادیار، گروه حقوق خصوصی، دانشکده حقوق، دانشگاه قم، قم، ایران.
doi
10.22059/jjfil.2023.355394.669489چکیده
گاهی طرف معامله، هنگام تشکیل معاملۀ دَینی یا استفاده از مال غیر، قصد دارد که عوض را نپردازد. قصد عدم پرداخت با تعهد به پرداخت که اثر مستقیم یا غیرمستقیم معاملات معوّض است منافات دارد. از اینرو، این مسئله مطرح میشود که آیا چنین معاملهای صحیح است یا نه. این مسئله دربخش معاملات فقه و نیز درعباداتی که این گونه قراردادها و معاملات به نحوی با آنها ارتباط داردمطرح شدهاست مانند وضو، غسل و نماز که در آنها اباحۀ آب و نیز مکان و پوشش نمازگزار شرط صحت عبادت است. در بحث معاملات نیز، قصد عدم پرداخت ممکن موجب بطلان معامله، غصبی شدن ید گیرنده و تبدّل عوض المسمی به عوض المثل گردد. این مقاله با استفاده از روش توصیفی-تحلیلی و ابزار کتابخانهای در صدد تبیین و توجیه نظری است که معاملهای را که در آن مدیون قصد پرداخت دین را ندارد باطل میداند.
