بازخوانی انتقادی غنیمتانگاری زنان در فقه اسلامی در جهان معاصر
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری حقوق کیفری و جرمشناسی دانشگاه تربیت مدرس، تهران
2 دانشجوی دکتری حقوق جزا و جرمشناسی دانشگاه فردوسی، مشهد، ایران
3 دکتری فقه و مبانی حقوق اسلامی دانشگاه عدالت/ پژوهشگر پژوهشکدۀ اسلام تمدنی؛
doi
10.22059/jjfil.2023.347252.669415چکیده
مشروعیت جهاد ابتدایی در مکتوبات فقهی، از گزارههایی است که بستر «کنیزگیری» زنان توسط گروههای تکفیری را فراهم کرده است. جامعه جهانی در برابر چنین رفتارهایی از ابزار جرمانگاری استفاده کرده است. با اینحال، آرای فقهیای که در زمینه مشروعیت بردگی زنان و جهاد ابتدایی وجود دارد، راه را برای درستانگاری عملکرد گروههای تروریستی اسلامگرا باز گذاشته است. پژوهش حاضر با رویکردی انتقادی به چنین نگاهِ جنسیتزده، تلاش کرده است تا با بهرهمندی از مؤلفههای کرامت، عرف جهانی، نسخ تمهیدی و تاریخمندی، حرمت این مقوله را اثبات کند. برآیند پژوهش آنست که غنیمتانگاشتن زنان، اندیشهای رانده شده از جهان امروزین است که جایگاهی در شریعت و نیز خرد آدمیت ندارد. از اینرو، با گذار از مکتوبات تاریخی در این زمینه بایستی از چنین رهیافتی عبور کرد و قدم در وادی برابری میان زن و مرد نهاد.