گفتمان چپ اولیه در ایران: اندیشههای جهانی در بستر ایرانی
نویسندگان
1 دکترای جامعهشناسی و استادیار جامعهشناسی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی
2 استاد جامعهشناسی دانشگاه علامه طباطبایی
doi
چکیده
این مقاله به بررسی محتوا و ویژگیهای اصلی گفتمان چپ در متون گروههای سوسیالیستی و مارکسیستی اولیه، مثل اجتماعیون عامیون و حزب دمکرات ایران در انقلاب مشروطه، میپردازد تا مشخص شود عناصر اصلی مورد تأکید در این گفتمان چه چیزهایی هستند. مقاله حاضر رویکردی را پیشنهاد میکند که طبق آن توجه به تعامل عناصر درونی و بیرونی، به ویژه ادغام و ترکیب آنها، جهت فهم جامعه ایران اساسی تلقی میشود. طبق این رویکرد برای شناخت جامعه ایران لازم است به تعامل عناصر درونی و بیرونی در سطح جوامع تأثیرپذیری همچون ایران توجه شود. برای فهم گفتمان چپ اولیه از این رویکرد استفاده شده است. با استنتاج از این رویکرد، میتوان گفت به احتمال زیاد گفتمان چپ اولیه ترکیبی از عناصر درونی و بیرونی (ایرانی و جهانی) است. گفتمان چپ اساساً از خارج وارد ایران شد و کالایی وارداتی محسوب میشود، اما این اندیشه و گفتمان پس از ورود به ایران در تعامل با عناصر محلی و ایرانی قرار گرفته و به صورت پدیدهای تحولیافته و دورگه در ایران ظاهر شد.