رویکردی سازهانگارانه به امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران و نقش محور مقاومت
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری علوم سیاسی مسائل ایران، واحد شهرضا، ایران
2 استادیار، گروه علوم سیاسی، واحد شهرضا، دانشگاه آزاد اسلامی، شهرضا، ایران
3 استادیار گروه علوم سیاسی، واحد شهرضا، دانشگاه آزاد اسلامی، شهرضا، ایران، نویسنده مسئول
doi
چکیده
انقلاب اسلامی ایران با تکیه بر ارزشها و هنجارهای دینی و برجسته کردن اسلام سیاسی، هویت تازهای در منطقه خاورمیانه پدید آورد. این هویت از جهات مختلفی، امنیت ملی کشور را نیز تحت تأثیر خود قرار داده است. بدین معنا که امنیت ملی در ج. ا. ایران دارای ابعاد سیاسی، اقتصادی، فرهنگی و هویتی است که نه تنها در مرزهای داخلی، بلکه در مرزهای بیرونی و ایجاد هویت انقلابی و مبتنی بر مقاومت شکل گرفته است. به این دلیل که گروههای سیاسی دولتی و غیردولتی متعددی در منطقه خاورمیانه شکل گرفته است که تحت تأثیر آموزهها و شعارهای انقلاب اسلامی ایران بوده است و از منظر سازه انگاری، هویتی مشترک پدید مبتنی بر مقاومت پدید آمده است. هدف پژوهش حاضر، بررسی نقش محور مقاومت در هویتبخشی به ابعاد امنیت ملی ج. ا. ایران است. این سؤال مطرح است که محور مقاومت از چه جهاتی بر امنیت ملی ج.ا. ایران اثر گذاشته است؟ در پاسخ میتوان گفت محور مقاومت در بُعد اقتصادی باعث تقویت نفوذ اقتصادی ایران در میان کشورهای منطقه خاورمیانه، در بُعد امنیتی باعث گسترش و تعمیق توان نظامی ایران و در بُعد سیاسی نیز باعث تداوم پیام انقلاب اسلامی در جهت مقابله با نظامهای استکباری میشود. سیاست محور مقاومت در تقابل با تروریسم تکفیری، سیاستهای مداخلهجویانه ایالات متحده امریکا و رژیم صهیونیستی تفسیر میشود و همچنین قدرت منطقهای در عراق، سوریه، یمن، لبنان و حتی بحرین را به نفع گروههای شیعی تغییر داده است. محور مقاومت بهعنوان دنباله گفتمان انقلاب اسلامی، نقش قابل توجهی در توان منطقهای ج.ا. ایران و افزایش توان بازدارندگی آن جهت تحقق اصول و اهداف انقلاب از جمله مقابله با استکبار جهانی خواهد شد. در مقاله حاضر از روش توصیفی و تحلیلی و چارچوب نظری سازهانگاری بهره برده گرفته است.