سازه‌انگاری معرفتی و برساخت گرایی اجتماعی

نویسندگان

1 هیئت علمی فلسفه علم دانشگاه صنعتی شریف

2 دانشجوی مهندسی مکانیک و فلسفه علم

doi
چکیده

«سازه انگاری معرفتی» و «برساخت‌گرایی اجتماعی» در زبان انگلیسی اگرچه از نظر لغوی به هم نزدیک‌اند؛ اما هر کدام مکتبی جداگانه محسوب می‌شوند که اولی نظریه‌ای تأثیر‌گذار در معرفت‌شناسی و دیگری نظریه‌ای جامعه‌شناسانه در مورد معرفت است. در این نوشتار پس از معرفی مفاهیم اصلی هر مکتب و صورت‌بندی درجات متفاوت از هر یک، به نقش تفکرات غالب بر هر مکتب در تحلیل موضوعاتی همچون تئوری‌های آموزشی، تبعیض‌های اجتماعی، مفهوم پناهجو و حتی فلسفة علم پرداخته شده است و در اامه اهمیت کتاب «برساخت‌گرایی واقعیت» مورد بحث قرار گرفته است. در انتها، این نظریه‌ها از منظر‌های گوناگون مورد نقد و بررسی قرار گرفته‌اند و نقاط ضعف و قدرت هر یک بیان شده است.