فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مقاله حاضر به موضوع برآمدن و هژمونیک شدن گفتمان اسلام سیاسی در رقابت با گفتمان­های رقیب خود یعنی مشروطه، گفتمان مذهبی سنتی و پهلویسم پرداخته است. به همین منظور از منظری تاریخی – تحلیلی به زمینه­ها، محتوا و علل هژمونیک شدن گفتمان اسلام سیاسی طی سال‌های  پس از مشروطه تا پیروزی انقلاب اسلامی پرداخته است. از رهگذر این بررسی همچنین تلاش شده است تا روایتی از رابطۀ روحانیت شیعه و حکومت در عصر پهلوی پرداخته و تحولات درون گفتمانی روحانیت شیعی را نیز بررسی نماییم. مقاله حاضر با کاربست روش تحلیل گفتمانی، روند هژمونیک شدن اسلام سیاسی را مورد مداقه قرار داده است. بر پایه­ این بررسی تاریخی – گفتمانی اسلام سیاسی با بهره­گیری از زمینه­های تاریخی تضاد بین دولت و ملت، نارسایی گفتمان­های رقیب و رادیکال شدن و در نتیجه بی­قرار شدن گفتمان حاکم از یک سو و با بهره­گیری از رهبری کاریزماتیک امام خمینی و خلق فضای استعاری چترگونه­ی انقلاب که همه خرده­گفتمانها و جریانات سیاسی آمال خود را در آن عینی شده می­یافتند؛ موفق به هژمونیک شدن و استقرار نظام سیاسی ج. ا. ایران براساس ایده­ها و آموزه­های شیعی گردید.