فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

یکی از مبانی اساسی رجالی که توسط فقیه گران‌قدر شیعه، آیت‌الله خویی احیا و تقویت شد، مکتب ریاضی و جزء‌نگر بوده، که به بررسی منابع رجالی به‌صورت منفرد ‌پرداخته است. لیکن خلأهای معرفتی قابل توجهی در این روش به چشم می‌خورد؛ ازجمله اینکه با این رویکرد، بخش عظیمی از میراث روایی گران‌بهای شیعه، عملاً قابل استفاده نخواهد بود؛ چراکه دقت‌های موجود در این سبک، موجب می‌شود تا نتوان به وثاقت بسیاری از افراد موجود در سلسلۀ اسناد اعتماد نمود. این مشکل، بسیاری از محققان بعدی را به یافتن راه برون‌رفت از این مشکلات واداشته که البته در اکثر موارد، قرین با موفقیت نبوده است. این جستار، با روش تحلیل مفهومی، گزاره‌ای و سیستمی، و با استفاده از مبانی منطقی و عقلایی، و اصول مورد قبول فقهای شیعه، به ارائۀ رهیافتی معتبر برای برون‌رفت از این مشکلات پرداخته که عبارت است از: «تراکم ظنون» یا «استدلال انباشتی». این شیوۀ استدلالی، ضمن تحسین دقت‌های مکتب ریاضی، رویکردی کل‌نگرانه داشته و با تجمیع و توحید ظنون حاصل از قرائن دالّ بر وثاقت یا ضعف یک راوی، امکان حصول علم یا اطمینان از تراکم ظنون را اثبات می‌کند.