پیوندهای روستایی- شهری، شبکه‌های مهاجرت و توسعه روستایی (مورد مطالعه: ناحیه دهملا، استان سمنان)

نویسندگان

1 دانشیار گروه جغرافیای انسانی دانشکده جغرافیا، دانشگاه تهران

2 کارشناس‌ارشد جغرافیا و برنامه‌ریزی روستایی، دانشکده جغرافیا دانشگاه تهران

doi
چکیده

جریان‌های فضایی و تعاملات بخشی بین شهر و روستا به شکل پیوندهای روستایی-شهری، نقش بسیار مهمی در توازن شهر و روستا و توسعه یکپارچه ناحیه‌ای دارد. شبکه‌های اجتماعی و مهاجرتی از جمله عواملی هستند که می‌توانند پیوندهای مذکور را به‌منظور کاهش فقر و شکاف روستایی- شهری تقویت کنند. پژوهش حاضر، با هدف بررسی نقش مهاجران روستایی ساکن شهرها در تقویت پیوندهای روستایی- شهری و توسعه اقتصادی و اجتماعی نواحی روستایی انجام شده است. روش پژوهش، توصیفی و تحلیلی است و جامعه آماری، خانوارهای ساکن و مهاجر ناحیه دهملا (استان سمنان) را شامل می‌شود که 10 درصد از آنها با روش تصادفی به‌عنوان حجم نمونه انتخاب شده‌اند. سطح و واحد تحلیل، خانوار است و داده‌های مورد نیاز با پرسشنامه جمع‌آوری شده است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهند مهاجران روستایی ساکن شهر با انگیزه‌های عاطفی، اخلاقی و اقتصادی، روابط و پیوندهای خود با روستاهای زادگاه‌شان را حفظ و تقویت کرده‌اند و به‌ویژه از طریق وجوه ارسالی، حفظ و تقویت املاک و سرمایه‌گذاری اقتصادی و عمرانی در روستاها، نقش مؤثری در ایجاد اشتغال و توسعه روستایی داشته-اند. در این راستا، وجود نهادهای اجتماعی محلی در بین مهاجران، از عوامل بسیار مهم در این زمینه بوده است. در نتیجه، می‌توان گفت ...