نقش باورهای معرفت شناختی، سبک‌های تفکر، راهبردهای یادگیری در عملکرد تحصیلی دانشجویان

نویسندگان

1 استادیار گروه روانشناسی دانشگاه پیام نور مرکز تبریز

doi
چکیده

پژوهش حاضر با هدف بررسی ارتباط بین باورهای معرفت­شناختی، سبک­های تفکر و راهبردهای یادگیری با عملکرد تحصیلی دانشجویان علوم انسانی دانشگاه پیام نور اجرا شد. به همین منظور تعداد 231 نفر از دانشجویان روانشناسی، علوم تربیتی و علوم اجتماعی دانشگاه پیام نور مرکز تبریز با استفاده از روش نمونه­گیری خوشه­ای تک­مرحله­ای به شیوة تصادفی انتخاب شدند. ابزارهای اندازه­گیری مورد استفاده در این پژوهش عـبارتـند از: (1) پرسشنامة باورهای مـعرفت­شناختی (شـومر، 1990)، (2) پرسشنامة سبک­های تفکر (استرنبرگ، 1997)، و (3) پرسشنامه راهبردهای یادگیری (پینتریچ و دی گروت، 1990). در این پژوهش معدل دانشجویان به عنوان شاخص عملکرد تحصیلی در نظر گرفته شد و تحلیل رگرسیون چندگانه و آزمون همبستگی پیرسـون برای تحلیل داده­ها استـفاده شد. نتـایج نشان داد که دو متغیر باورهای معرفت­شناختی دانش ساده/ قطعی و راهبردهای یادگیری خودنظم­دهی پیش­بینی کننده­های معنی­داری برای عـملکرد تحـصیلی هستند. از این دو متـغیر، باورهای معرفت­شناختی دانش ساده/ قطعی ارزش بتای بالاتری در مقایسه با راهبرد­های یادگیری خود نظم­دهی داشت. بقیة متغیرها پیش­بینی­کننده معنی­داری نبودند. هر چند که برخی متغیرها، از جمله باورهای معرفت­شناختی یادگیری سریع/ ثابت و سبک تفکر قانونگذارانه ارتباط منفی معنی‌داری با عملکرد تحصیلی داشتتند. با این حال، وارد معادله­ی رگرسیون نشدند. این احتمال وجود دارد که این متغیرها به طور غیرمستقیم از طریق تاثیرگذاری بر سایر متغیرها عملکرد تحصیلی را تحت تاثیر قرار می‌دهند.